Ακύρωση προστίμου 6.000€ για ανυποταξία

Η πρόσφατη απόφαση του Διοικητικού Πρωτοδικείου έρχεται να επιβεβαιώσει με σαφήνεια τις αυστηρές τυπικές προϋποθέσεις που πρέπει να πληρούνται πριν από την κήρυξη στρατεύσιμου ως ανυπότακτου και την επιβολή του προβλεπόμενου διοικητικού προστίμου. Η απόφαση εντάσσεται σε ένα σταθερό νομολογιακό πλαίσιο που αναδεικνύει τη σημασία της τήρησης της νόμιμης διαδικασίας εκ μέρους της Διοίκησης.

Με την προσβαλλόμενη πράξη του Διευθυντή της αρμόδιας Στρατολογικής Υπηρεσίας επιβλήθηκε στον προσφεύγοντα διοικητικό πρόστιμο ύψους 6.000 ευρώ λόγω κήρυξής του ως ανυπότακτου. Ο τελευταίος άσκησε προσφυγή ενώπιον του Διοικητικού Πρωτοδικείου, προβάλλοντας ότι ουδέποτε έλαβε νόμιμη γνώση της υποχρέωσής του για κατάταξη, καθώς δεν του επιδόθηκε το προβλεπόμενο από τον νόμο σημείωμα κατάταξης ούτε τηρήθηκε η διαδικασία αναζήτησής του.

Α. Νομικοί ισχυρισμοί των διαδίκων

I. Ισχυρισμοί προσφεύγοντος

Ο προσφεύγων υποστήριξε ότι:

1. Δεν έλαβε γνώση της υποχρέωσης κατάταξής του κατά το κρίσιμο χρονικό διάστημα.
2. Δεν του επιδόθηκε σημείωμα κατάταξης, όπως ρητώς προβλέπεται από την κείμενη νομοθεσία.
3. Οι αρμόδιες αρχές δεν προέβησαν σε επαρκή και τεκμηριωμένη αναζήτησή του, ούτε διερεύνησαν πιθανή μεταβολή της διεύθυνσης κατοικίας ή διαμονή του στο εξωτερικό.

II. Ισχυρισμοί Ελληνικού Δημοσίου

Το Ελληνικό Δημόσιο αντέτεινε ότι η Στρατολογική Υπηρεσία ενήργησε νομίμως, προβάλλοντας, μεταξύ άλλων, ότι:

1. Η κλήση για κατάταξη πραγματοποιείται με Εγκύκλιο Διαταγή του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας, η οποία έχει χαρακτήρα ατομικής διοικητικής πράξης γενικού περιεχομένου και αναρτάται στο διαδίκτυο.
2. Δεν απαιτείται ατομική επίδοση σημειώματος κατάταξης.
3. Ο προσφεύγων είχε τη δυνατότητα προσωποποιημένης ενημέρωσης μέσω της επίσημης διαδικτυακής πύλης της Στρατολογίας.

B. Σκεπτικό του Δικαστηρίου

Το Διοικητικό Πρωτοδικείο απέρριψε ως νόμω αβάσιμους τους ισχυρισμούς του Δημοσίου. Ειδικότερα, έκρινε ότι η κήρυξη στρατεύσιμου ως ανυπότακτου προϋποθέτει την προηγούμενη, πλήρη και αποδεδειγμένη τήρηση της διαδικασίας που προβλέπει ο νόμος, η οποία περιλαμβάνει κατ’ ελάχιστον:

Την αποστολή και επίδοση του σημειώματος κατάταξης στον υπόχρεο ή σε συνοίκους του, με σύνταξη αποδεικτικού επίδοσης συγκεκριμένου περιεχομένου.

Σε περίπτωση μη ανεύρεσης του στρατεύσιμου, την ενεργοποίηση της διαδικασίας αναζήτησής του μέσω των αρμόδιων αστυνομικών αρχών, με τήρηση σχετικής υπηρεσιακής αλληλογραφίας.

Την πάροδο εξαμήνου από την ημερομηνία υποχρέωσης κατάταξης, εφόσον έχουν προηγηθεί τα ανωτέρω στάδια.

Το Δικαστήριο επεσήμανε ρητώς ότι η επίδοση του σημειώματος κατάταξης δεν αποτελεί απλή τυπική διατύπωση, αλλά ουσιώδη προϋπόθεση για τη νομιμότητα της πράξης κήρυξης ανυποταξίας.

Γ. Εφαρμογή στην κρινόμενη υπόθεση

Εξετάζοντας τα στοιχεία του διοικητικού φακέλου, το Δικαστήριο διαπίστωσε ότι δεν αποδείχθηκε η επίδοση του σημειώματος κατάταξης στον προσφεύγοντα. Κατά συνέπεια, η Διοίκηση προέβη στην κήρυξή του ως ανυπότακτου και στην επιβολή του προστίμου χωρίς να έχει προηγηθεί η νόμιμη κλήση του για κατάταξη.

Περαιτέρω, ο ισχυρισμός περί δυνατότητας ηλεκτρονικής ενημέρωσης μέσω της ιστοσελίδας της Στρατολογίας κρίθηκε αλυσιτελής, δεδομένου ότι η δυνατότητα αυτή δεν απαλλάσσει τη Διοίκηση από την υποχρέωση τήρησης της ρητώς προβλεπόμενης διαδικασίας κοινοποίησης.

Δ. Συμπεράσματα

Η απόφαση ΔΠΘ 2551/2025 επιβεβαιώνει ότι η επιβολή διοικητικών κυρώσεων για ανυποταξία προϋποθέτει την αυστηρή συμμόρφωση της Διοίκησης με τις τυπικές και ουσιαστικές εγγυήσεις που θέτει ο νόμος προκειμένου να ενημερωθεί σε προγενέστερο στάδιο ο στρατεύσιμος, καθώς σε αντίθετη περίπτωση υπάρχει η δυνατότητα του διοικούμενου να ακυρώσει δια της δικαστικής οδού το πρόστιμο.