Ανάκληση πράξης παραχώρησης ακινήτου από το Δημόσιο: Έλλειψη εννόμου συμφέροντος του αιτούντος Δήμου (ΣτΕ Ολομ. 283/2026)

Με πρόσφατη απόφαση της Ολομέλειας του Συμβουλίου της Επικρατείας κρίθηκε ότι στερείται εννόμου συμφέροντος ο Δήμος να επιδιώξει την ανάκληση πράξης παραχώρησης εκτάσεως από το Δημόσιο σε αγροτικό συνεταιρισμό, κατ’ αρθ. 123 παρ. 1 Αγροτικού Κώδικα, επικαλούμενος τον δια ρυμοτομικού διατάγματος χαρακτηρισμό της ως «κοινοχρήστου χώρου» (ΣτΕ Ολομ. 283/2026).

Ειδικότερα, το δικαστήριο έκρινε ότι ο αιτών Δήμος, εντός της εδαφικής περιφέρειας του οποίου ευρίσκεται έκταση παραχωρηθείσα κατά τις διατάξεις του Αγροτικού Κώδικα σε αγροτικό συνεταιρισμό και ήδη μεταβιβασθείσα σε ιδιώτες, στερείται εννόμου συμφέροντος να επιδιώξει την ανάκληση της γενομένης παραχώρησης, ούτως ώστε η έκταση, η οποία έχει χαρακτηρισθεί δια ρυμοτομικού διατάγματος ως «κοινόχρηστος χώρος», να περιέλθει στην κυριότητα του Ελληνικού Δημοσίου και, εν συνεχεία, να παραχωρηθεί στον ίδιο.

Σύμφωνα με το σκεπτικό του δικαστηρίου, αντικείμενο της παρούσης δίκης δεν είναι ο πολεοδομικός χαρακτηρισμός της επίδικης εκτάσεως – ο οποίος δεν έχει υλοποιηθεί μέχρι σήμερα, ώστε να τίθεται ζήτημα επιδείνωσης του περιβάλλοντος στην περιοχή του δήμου, η προστασία του οποίου ανήκει στην αρμοδιότητά του σύμφωνα με τις διατάξεις του Κώδικα Δήμων και Κοινοτήτων – αλλά το κύρος της πράξεως παραχωρήσεως του ακινήτου και, εν τέλει, ο φορέας του δικαιώματος κυριότητας του περιουσιακού αυτού στοιχείου, ήτοι ζήτημα που αφορά τον δικαιούχο της παραχώρησης και τους δικαιοδόχους του, αφενός, και το Ελληνικό Δημόσιο, αφετέρου.

Ο αιτών Δήμος, ο οποίος δεν προβάλλει ίδιο δικαίωμα κυριότητας, είναι τρίτος όσον αφορά την έννομη αυτή σχέση, έχει δε απλώς προσδοκία - ενδιαφέρον να περιέλθει η κυριότητα της έκτασης στο Δημόσιο, προκειμένου, κατά τους ισχυρισμούς του, να καταστεί δυνατή η μελλοντική απόκτησή της και η υλοποίηση του πολεοδομικού σχεδιασμού με ευνοϊκότερους για αυτόν όρους. Το γεγονός, άλλωστε, ότι η προσβαλλόμενη πράξη εκδόθηκε κατόπιν της αναληφθείσας από τον Δήμο πρωτοβουλίας και των υποβληθέντων αιτημάτων του δεν αρκεί να του προσπορίσει έννομο συμφέρον να παρεμβληθεί στην έννομη σχέση του παραχωρησιούχου και του Ελληνικού Δημοσίου (με μειοψηφία).

Περίληψη της απόφασης είναι διαθέσιμη στο adjustice.gr.