Απόρριψη προσφυγής κατά απόφασης επιβολής ποσού αυτόματης επιστροφής νοσοκομειακής δαπάνης (ΔΕφΑθ Α 2348/2025)

Απορρίφθηκε από το Διοικητικό Εφετείο προσφυγή περί ακύρωσης απόφασης επιβολής ποσού αυτόματης επιστροφής νοσοκομειακής δαπάνης (clawback) για παροχές υπηρεσιών νοσοκομειακής περίθαλψης σε ασφαλισμένους του Ε.Ο.Π.Υ.Υ. (ΔΕφΑθ Α 2348/2025).

Σύμφωνα με το σκεπτικό του δικαστηρίου, ο μηχανισμός αυτόματης επιστροφής (clawback) θεσπίσθηκε ως μέτρο προσωρινής ισχύος με σκοπό τη συγκράτηση, εντός των ορίων του προϋπολογισμού του Ε.Ο.Π.Υ.Υ., της δαπάνης για τις διαγνωστικές εξετάσεις, την νοσηλεία και τις φυσικοθεραπείες των ασφαλισμένων του Οργανισμού, οι οποίες παρέχονται από συμβεβλημένες με τον Οργανισμό ιδιωτικές επιχειρήσεις (παρόχους).

Εάν επί τη βάσει των αμοιβών που προβλέπονται στις συμβάσεις μεταξύ των ως άνω επιχειρήσεων και του Ε.Ο.Π.Υ.Υ., καλύπτονται οι γενόμενες, εντός μιας χρονικής περιόδου αναφοράς, δαπάνες που αντιστοιχούν στην παροχή των υπηρεσιών αυτών χωρίς υπέρβαση του προϋπολογισμού του Οργανισμού, οι συμβατικοί όροι περί των αμοιβών των επιχειρήσεων εφαρμόζονται για τον προσδιορισμό των χρηματικών απαιτήσεών τους. Στην αντίθετη περίπτωση, οι συμβατικοί όροι υποχωρούν και η σχετική δαπάνη του Ε.Ο.Π.Υ.Υ. περιορίζεται, όσο απαιτείται για να ισοσκελισθεί ο προϋπολογισμός του, με ισόποσο περιορισμό των αντίστοιχων χρηματικών απαιτήσεων των επιχειρήσεων.

Συνεπώς, το επίμαχο μέτρο δεν συνίσταται σε επιβολή φόρου ή κοινωνικής εισφοράς ως πόρου του Οργανισμού, αλλά σε περιορισμό χρηματικών απαιτήσεων κατ’ αυτού προς εξυπηρέτηση του προαναφερθέντος σκοπού εξυπηρέτησης του δημοσίου συμφέροντος, ιδίως δε για την αντιμετώπιση οξείας δημοσιονομικής κρίσης.

Το δικαστήριο επεσήμανε ότι η άνω συγκράτηση της δημόσιας δαπάνης, είναι επιτρεπτή κατά το Σύνταγμα και την ΕΣΔΑ, εάν αποτελεί μέτρο αναγκαίο και πρόσφορο. Σε περίπτωση έκδοσης ατομικών πράξεων εφαρμογής των διατάξεων του ν. 4172/2013 και των οικείων υπουργικών αποφάσεων και προσβολής τους στο αρμόδιο Δικαστήριο, το τελευταίο οφείλει να κρίνει, σε κάθε υπόθεση, αν υπήρξε υπέρμετρος περιορισμός χρηματικών απαιτήσεων του συγκεκριμένου προσφεύγοντος, λόγω μη τήρησης της αρχής της δίκαιης ισορροπίας μεταξύ του γενικού συμφέροντος που αφορά το κοινωνικό σύνολο και των αξιώσεων για την προστασία των θεμελιωδών δικαιωμάτων του ατόμου.

Εν προκειμένω, το δικαστήριο έκρινε πως η επιβάρυνση της προσφεύγουσας είναι μεν σημαντική, όμως δεν είναι τέτοιας έκτασης, ώστε να θίγει τον πυρήνα της αξίωσης και, ως εκ τούτου, δεν διαταράσσει την τήρηση της αρχής της δίκαιης ισορροπίας μεταξύ του γενικού συμφέροντος που αφορά το κοινωνικό σύνολο και των αξιώσεων για την προστασία των θεμελιωδών δικαιωμάτων του ατόμου, ώστε να κριθεί απαγορευμένη από το άρθρο 1 του ΠΠΠ της ΕΣΔΑ. Η προσφεύγουσα γνώριζε την επιβολή «clawback» για το επίδικο διάστημα (αν και όχι το ακριβές ύψος του ποσού) και παρά ταύτα παρέμεινε συμβεβλημένη με τον Ε.Ο.Π.Υ.Υ., αναλαμβάνοντας τον σχετικό επιχειρηματικό κίνδυνο.

Δείτε την περίληψη της απόφασης στο adjustice.gr.