ΕΕ: Grok και X υπό έρευνα για τα συστήματα συστάσεων στο πλαίσιο της DSA

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ξεκίνησε νέα επίσημη έρευνα κατά της X, βάσει της Πράξης για τις ψηφιακές υπηρεσίες (Digital Services Act).

Παράλληλα, η Επιτροπή επέκτεινε την έρευνα που είχε ξεκινήσει τον Δεκέμβριο του 2023 σχετικά με τη συμμόρφωση της X με τις υποχρεώσεις της όσον αφορά τη διαχείριση κινδύνων των συστημάτων σύστασης.

Πιο αναλυτικά, η νέα έρευνα θα αξιολογήσει κατά πόσον η εταιρεία εκτίμησε και μείωσε κατάλληλα τους κινδύνους που συνδέονται με την ανάπτυξη των λειτουργιών του Grok στο X στην ΕΕ. Αυτό περιλαμβάνει κινδύνους που σχετίζονται με τη διάδοση παράνομου περιεχομένου στην ΕΕ, όπως παραποιημένες εικόνες σεξουαλικού περιεχομένου, συμπεριλαμβανομένου περιεχομένου που μπορεί να συνιστά υλικό σεξουαλικής κακοποίησης παιδιών.

Οι κίνδυνοι αυτοί φαίνεται να έχουν υλοποιηθεί, εκθέτοντας τους πολίτες της Ένωσης σε σοβαρό κίνδυνο. Υπό το πρίσμα αυτό, η Επιτροπή θα διερευνήσει, περαιτέρω, κατά πόσον η X συμμορφώνεται με τις υποχρεώσεις της βάσει DSA να:

• Αξιολογεί επιμελώς και μετριάζει τους συστημικούς κινδύνους, συμπεριλαμβανομένης της διάδοσης παράνομου περιεχομένου, των αρνητικών επιπτώσεων σε σχέση με την έμφυλη βία και των σοβαρών αρνητικών συνεπειών για τη σωματική και ψυχική ευεξία που απορρέουν από την εφαρμογή των λειτουργιών της Grok στην πλατφόρμα της.
• Διεξάγει και διαβιβάζει στην Επιτροπή μια έκτακτη έκθεση αξιολόγησης κινδύνου για τις λειτουργίες της Grok στην υπηρεσία X που έχουν κρίσιμη επίδραση στο προφίλ κινδύνου της X πριν από την εφαρμογή τους.

Ξεχωριστά, η Επιτροπή επέκτεινε την επίσημη διαδικασία που είχε κινήσει κατά της X τον Δεκέμβριο του 2023, προκειμένου να διαπιστώσει εάν η X έχει αξιολογήσει και μετριάσει κατάλληλα όλους τους συστημικούς κινδύνους, όπως ορίζονται στην Πράξη για τις ψηφιακές υπηρεσίες (DSA), που συνδέονται με τα συστήματα συστάσεων της, συμπεριλαμβανομένου του αντίκτυπου της πρόσφατα ανακοινωθείσας μετάβασης σε ένα σύστημα συστάσεων βασισμένο στο Grok.

Εάν αποδειχθούν, οι παραλείψεις αυτές θα συνιστούσαν παραβάσεις των άρθρων 34 παράγραφοι 1 και 2, 35 παράγραφος 1 και 42 παράγραφος 2 της DSA. Η Επιτροπή θα διενεργήσει τώρα ενδελεχή έρευνα κατά προτεραιότητα. Επισημαίνεται ότι η έναρξη της επίσημης διαδικασίας δεν προδικάζει το αποτέλεσμά της.

Κατά την προετοιμασία της έρευνας, η Επιτροπή συνεργάστηκε στενά με την Coimisiún na Meán, τον ιρλανδικό συντονιστή ψηφιακών υπηρεσιών. Επιπλέον, η Coimisiún na Meán θα συμμετάσχει στην έρευνα, σύμφωνα με το άρθρο 66 παράγραφος 3, ως εθνικός συντονιστής ψηφιακών υπηρεσιών στη χώρα εγκατάστασης στην ΕΕ.

Επόμενα βήματα

Η Επιτροπή θα συνεχίσει να συγκεντρώνει στοιχεία, για παράδειγμα, αποστέλλοντας πρόσθετα αιτήματα για πληροφορίες, διεξάγοντας συνεντεύξεις ή επιθεωρήσεις, και ενδέχεται να επιβάλει προσωρινά μέτρα σε περίπτωση που δεν γίνουν ουσιαστικές προσαρμογές στην υπηρεσία X.

Η έναρξη επίσημης διαδικασίας εξουσιοδοτεί την Επιτροπή να λάβει περαιτέρω μέτρα επιβολής, όπως η έκδοση απόφασης μη συμμόρφωσης. Η Επιτροπή εξουσιοδοτείται επίσης να αποδεχθεί οποιαδήποτε δέσμευση της X για την αποκατάσταση των ζητημάτων που αποτελούν αντικείμενο της διαδικασίας.

Η έναρξη επίσημης διαδικασίας απαλλάσσει τους συντονιστές ψηφιακών υπηρεσιών ή οποιαδήποτε άλλη αρμόδια αρχή των κρατών μελών της ΕΕ από τις εξουσίες τους να εποπτεύουν και να επιβάλλουν την εφαρμογή της Πράξης για τις ψηφιακές υπηρεσίες σε σχέση με τις υποψίες παραβάσεων.

Ιστορικό

Το Grok είναι ένα εργαλείο τεχνητής νοημοσύνης (AI) που αναπτύχθηκε από τον πάροχο της X. Από το 2024, η X έχει αναπτύξει το Grok στην πλατφόρμα της με διάφορους τρόπους. Αυτές οι εφαρμογές, για παράδειγμα, επιτρέπουν στους χρήστες να δημιουργούν κείμενο και εικόνες και να παρέχουν πληροφορίες σχετικά με το περιεχόμενο των αναρτήσεων των χρηστών.

Ως πολύ μεγάλη διαδικτυακή πλατφόρμα (VLOP) που έχει οριστεί βάσει της DSA, η X έχει την υποχρέωση να αξιολογεί και να μετριάζει τυχόν συστημικούς κινδύνους που σχετίζονται με τις υπηρεσίες της στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Οι κίνδυνοι αυτοί περιλαμβάνουν τη διάδοση παράνομου περιεχομένου και πιθανές απειλές για τα θεμελιώδη δικαιώματα, συμπεριλαμβανομένων των ανηλίκων, που προκύπτουν από την πλατφόρμα και τις λειτουργίες της.

Η παρούσα έρευνα συμπληρώνει και επεκτείνει την έρευνα που ξεκίνησε στις 18 Δεκεμβρίου 2023, η οποία επικεντρώνεται στη λειτουργία του μηχανισμού ειδοποίησης και δράσης της X, στα μέτρα μετριασμού των κινδύνων που σχετίζονται με παράνομο περιεχόμενο, όπως τρομοκρατικό υλικό, και στους κινδύνους που συνδέονται με τα συστήματα προτάσεων της.

Η διαδικασία αυτή αφορούσε, επίσης, τη χρήση παραπλανητικού σχεδιασμού, την έλλειψη διαφάνειας στη διαφήμιση και την ανεπαρκή πρόσβαση των ερευνητών στα δεδομένα, για τα οποία η Επιτροπή εξέδωσε απόφαση μη συμμόρφωσης στις 5 Δεκεμβρίου 2025, επιβάλλοντας πρόστιμο ύψους 120 εκατομμυρίων ευρώ στην X. Στις 19 Σεπτεμβρίου, η Επιτροπή απέστειλε στην X αίτημα παροχής πληροφοριών σχετικά με την Grok, συμπεριλαμβανομένων ερωτήσεων σχετικά με το αντισημιτικό περιεχόμενο που δημιουργήθηκε από τον @grok στα μέσα του 2025.

Σε εθνικό επίπεδο, παρέχεται βοήθεια και υποστήριξη σε άτομα που έχουν επηρεαστεί αρνητικά από εικόνες που έχουν δημιουργηθεί με τεχνητή νοημοσύνη, συμπεριλαμβανομένου υλικού σεξουαλικής κακοποίησης παιδιών ή εικόνων προσωπικού χαρακτήρα που έχουν ληφθεί χωρίς τη συγκατάθεση των ατόμων που απεικονίζονται. Σύμφωνα με την DSA, οι πολίτες έχουν το δικαίωμα να υποβάλλουν καταγγελία για παράβαση της Πράξης στον συντονιστή ψηφιακών υπηρεσιών του κράτους μέλους τους.