Ευθύνη του φορέα εκμετάλλευσης διαδικτυακής αγοράς για τη δημοσίευση προσωπικών δεδομένων στις διαφημιστικές αγγελίες που αναρτώνται σε αυτή από χρήστες (απόφαση Δικαστηρίου ΕΕ)

Επιμέλεια: Γεώργιος Π. Κανέλλος

Με τη δημοσιευθείσα στις 02.12.2025 απόφασή του, το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΔΕΕ) αποφάνθηκε ότι ο φορέας εκμετάλλευσης ιστοτόπου διαδικτυακής αγοράς είναι υπεύθυνος για την επεξεργασία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα που περιλαμβάνονται στις διαφημιστικές αγγελίες οι οποίες δημοσιεύονται στην πλατφόρμα του.

Στο πλαίσιο αυτό, σύμφωνα με το ΔΕΕ, υποχρεούται να εντοπίζει, πριν από τη δημοσίευσή τους, τις αγγελίες που περιλαμβάνουν ευαίσθητα δεδομένα και να εξακριβώνει ότι το πρόσωπο που πραγματοποιεί την ανάρτηση είναι πράγματι το υποκείμενο των δεδομένων που περιλαμβάνονται στην ανάρτηση ή ότι έχει λάβει τη ρητή συγκατάθεση του υποκειμένου των δεδομένων.

Ιστορικό της υπόθεσης

Η Russmedia Digital, εταιρία ρουμανικού δικαίου, είναι ιδιοκτήτρια του ιστοτόπου www.publi24.ro. Ο ιστότοπος αυτός συνιστά διαδικτυακή αγορά όπου δημοσιεύονται, δωρεάν ή έναντι αμοιβής, διαφημιστικές αγγελίες. Οι εν λόγω αγγελίες έχουν ως αντικείμενο, μεταξύ άλλων, την πώληση αγαθών ή την παροχή υπηρεσιών στη Ρουμανία. Την 1η Αυγούστου 2018, ένα μη ταυτοποιημένο πρόσωπο δημοσίευσε στον συγκεκριμένο ιστότοπο αγγελία σχετικά με παροχή σεξουαλικών υπηρεσιών από μία γυναίκα. Η αγγελία περιλάμβανε φωτογραφίες της γυναίκας, οι οποίες είχαν χρησιμοποιηθεί χωρίς τη συγκατάθεσή της, καθώς και τον αριθμό τηλεφώνου της. Η γυναίκα, ισχυριζόμενη ότι η αγγελία ήταν ψευδής και βλαπτική για την ίδια, ζήτησε από τον ιδιοκτήτη του ιστοτόπου να την αφαιρέσει. Εντός μίας ώρας από την υποβολή του αιτήματος, η Russmedia Digital διέγραψε τη δημοσίευση. Ωστόσο η αγγελία είχε ήδη αναπαραχθεί σε άλλους ιστοτόπους, στους οποίους παρέμενε προσβάσιμη.

Υπό τις περιστάσεις αυτές, η γυναίκα, εκτιμώντας ότι η αγγελία συνιστούσε προσβολή των δικαιωμάτων της στην εικόνα, την τιμή, την υπόληψη και την ιδιωτική ζωή, καθώς και παράβαση των κανόνων σχετικά με την επεξεργασία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα, προσέφυγε ενώπιον της ρουμανικής δικαιοσύνης. Το πρωτοδικείο Cluj-Napoca έκανε δεκτή την αγωγή της και υποχρέωσε τη Russmedia Digital να καταβάλει ποσό 7.000 ευρώ ως χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης. Κατ’ έφεση, το ειδικό δικαστήριο Cluj απάλλαξε την εταιρία από την υποχρέωση αυτή, με το σκεπτικό ότι παρείχε απλώς υπηρεσία φιλοξενίας χωρίς να φέρει ευθύνη για το περιεχόμενο που δημοσίευαν οι χρήστες της.

Η θιγόμενη άσκησε αναίρεση ενώπιον του εφετείου Cluj. To εν λόγω δικαστήριο αποφάσισε να αποστείλει προδικαστικά ερωτήματα στο Δικαστήριο προκειμένου να λάβει διευκρινίσεις σχετικά με την ορθή ερμηνεία του δικαίου της Ένωσης, μεταξύ άλλων όσον αφορά τις υποχρεώσεις τις οποίες υπέχει ο φορέας εκμετάλλευσης διαδικτυακής αγοράς βάσει του Γενικού Κανονισμού για την Προστασία Δεδομένων (ΓΚΠΔ) καθώς και σχετικά με τη δυνατότητα απαλλαγής του προσώπου αυτού από την ευθύνη του βάσει της Οδηγίας 2000/31/ΕΚ που αφορά τους παρόχους υπηρεσιών της κοινωνίας της πληροφορίας (άρθρο 14, παράγραφος 1, της Οδηγίας).

Απόφαση του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης

Με την απόφασή του αυτή, το Δικαστήριο έκρινε ότι ο φορέας εκμετάλλευσης διαδικτυακής αγοράς, όπως η Russmedia Digital, είναι υπεύθυνος, κατά την έννοια του ΓΚΠΔ (άρθρο 4, σημείο 7 του Κανονισμού), της επεξεργασίας των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα που περιλαμβάνονται στις αγγελίες οι οποίες δημοσιεύονται στην διαδικτυακή αγορά του. Ειδικότερα, μολονότι η αγγελία αναρτήθηκε από χρήστη της πλατφόρμας, εντούτοις δημοσιεύθηκε στο διαδίκτυο και κατέστη προσβάσιμη στους χρήστες του διαδικτύου αποκλειστικά χάρη στη συγκεκριμένη διαδικτυακή αγορά.

Συνεπώς, ο φορέας εκμετάλλευσης διαδικτυακής αγοράς οφείλει, πριν από τη δημοσίευση τέτοιων αγγελιών και με χρήση κατάλληλων τεχνικών και οργανωτικών μέτρων, να εντοπίζει τις αγγελίες που περιλαμβάνουν ευαίσθητα δεδομένα, όπως τα επίμαχα στην προκειμένη περίπτωση, και να εξακριβώνει ότι ο χρήστης που επιθυμεί να αναρτήσει την αγγελία είναι το υποκείμενο των ευαίσθητων δεδομένων που περιλαμβάνονται σε αυτήν.

Σε αντίθετη περίπτωση, υποχρεούται να ελέγξει αν το υποκείμενο των οικείων δεδομένων συγκατατίθεται ρητώς στη δημοσίευση. Ελλείψει τέτοιας συγκατάθεσης, ο φορέας εκμετάλλευσης διαδικτυακής αγοράς οφείλει να αρνηθεί να δημοσιεύσει την αγγελία, εκτός αν η εν λόγω δημοσίευση εμπίπτει σε μια από τις λοιπές εξαιρέσεις που προβλέπει ο ΓΚΠΔ. Επιπλέον, ο φορέας εκμετάλλευσης διαδικτυακής αγοράς πρέπει να μεριμνά για την αποτροπή της αντιγραφής και της παράνομης δημοσίευσης σε άλλους ιστοτόπους των αγγελιών που δημοσιεύονται στη διαδικτυακή αγορά του και περιλαμβάνουν ευαίσθητα δεδομένα. Προς τον σκοπό αυτό, λαμβάνει κατάλληλα τεχνικά και οργανωτικά μέτρα ασφάλειας.

Τέλος, το Δικαστήριο διευκρίνισε ότι ο φορέας εκμετάλλευσης διαδικτυακής αγοράς δεν μπορεί να απαλλαγεί από τις υποχρεώσεις τις οποίες υπέχει από τον ΓΚΠΔ επικαλούμενος την έλλειψη ευθύνης δυνάμει της Οδηγίας 2000/31/ΕΚ.

Γίνεται υπόμνηση ότι με την προδικαστική παραπομπή τα δικαστήρια των κρατών μελών μπορούν, στο πλαίσιο της ένδικης διαφοράς της οποίας έχουν επιληφθεί, να υποβάλουν στο Δικαστήριο ερώτημα σχετικό με την ερμηνεία του δικαίου της Ένωσης ή με το κύρος πράξεως οργάνου της Ένωσης. Το Δικαστήριο δεν αποφαίνεται επί της διαφοράς που εκκρεμεί ενώπιον του εθνικού δικαστηρίου. Στο εθνικό δικαστήριο εναπόκειται να επιλύσει τη διαφορά, λαμβάνοντας υπόψη την απόφαση του Δικαστηρίου. Η απόφαση αυτή δεσμεύει κάθε άλλο εθνικό δικαστήριο ενώπιον του οποίου ανακύπτει παρόμοιο ζήτημα.

Το πλήρες κείμενο της απόφασης είναι διαθέσιμο στην ιστοσελίδα CURIA.