Οδηγία NIS2: Πρακτικός Οδηγός για τις επιχειρήσεις

Ο Σύνδεσμος Επιχειρήσεων και Βιομηχανιών (ΣΕΒ) επιμελήθηκε και παρουσίασε έναν πρακτικό οδηγό για τη θωράκιση των επιχειρήσεων και τη συμμόρφωσή τους με το Ν. 5160/2024 και την Οδηγία NIS2.

Πιο συγκεκριμένα, όπως αναφέρεται στο σχετικό δελτίο τύπου, σε μια εποχή όπου η Τεχνητή Νοημοσύνη μεταμορφώνει ριζικά τόσο τα επιχειρηματικά μοντέλα όσο και το τοπίο των κυβερνοαπειλών, η συμμόρφωση με την Οδηγία NIS2 αποτελεί θεμελιώδη προϋπόθεση ασφάλειας και ανθεκτικότητας. Με στόχο να υποστηρίξει τις ελληνικές επιχειρήσεις στη μετάβαση αυτή, ο ΣΕΒ διοργάνωσε εκδήλωση με τίτλο «Συμμόρφωση με την Οδηγία NIS2: από τη Στρατηγική στην Πράξη» και παρουσίασε τον Πρακτικό Οδηγό Συμμόρφωσης, που συγκεντρώνει τα κρίσιμα βήματα για τη θωράκιση των επιχειρήσεων και την αποτελεσματική εφαρμογή του πλαισίου.

Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στη σημασία της συνεργασίας των επιχειρήσεων με την Εθνική Αρχή Κυβερνοασφάλειας.

Με αφορμή την έκδοση του πρακτικού Οδηγού του ΣΕΒ, διακεκριμένοι ειδικοί του χώρου ανέδειξαν τις διαδικασίες που εξασφαλίζουν συμβατότητα με το νέο ρυθμιστικό πλαίσιο, υπογραμμίζοντας την ευθύνη που φέρει πλέον η Ανώτατη Διοίκηση. Αναλυτικά, η NIS2 προσδιορίζει ένα σύνολο ελάχιστων διαδικασιών διαχείρισης κινδύνων, που περιλαμβάνουν τo πεδίο πρόληψης περιστατικών ασφαλείας, διαχείρισής τους και ανάκαμψης από αυτά, καθώς και την υποχρέωση γνωστοποίησης στην Εθνική Αρχή Κυβερνοασφάλειας σε περιπτώσεις σημαντικών περιστατικών.

Οι επιχειρήσεις που επενδύουν στην ασφάλεια και συμμορφώνονται με τη NIS2, μειώνουν σημαντικά την έκθεσή τους σε κινδύνους, διασφαλίζουν τη συνέχεια των λειτουργιών τους σε περίπτωση κυβερνοεπίθεσης, προστατεύουν εργαζόμενους, διαδικασίες, ΙΤ και ΟΤ εξοπλισμό, βελτιώνουν την εικόνα και τη φήμη τους προς πελάτες και συνεργάτες, και μειώνουν τον κίνδυνο επιβολής διοικητικών κυρώσεων.

Ο Οδηγός του ΣΕΒ συνοψίζει τα 10 κρίσιμα βήματα που είναι απαραίτητο να ακολουθήσουν οι επιχειρήσεις ώστε να επιτύχουν συμμόρφωση με τη NIS2 και, ταυτόχρονα, να ενισχύσουν την ανθεκτικότητά τους απέναντι στις σύγχρονες κυβερνοαπειλές.

Στρατηγική & Διακυβέρνηση

Ενσωμάτωση της κυβερνοασφάλειας στη στρατηγική της επιχείρησης, με ένα ολοκληρωμένο Πρόγραμμα Διαχείρισης Κινδύνων που εγκρίνεται και εποπτεύεται από τη διοίκηση. Ο Υπεύθυνος Ασφάλειας Πληροφοριακών Συστημάτων έχει κεντρικό ρόλο στην παρακολούθηση και εφαρμογή του προγράμματος.

Διαχείριση Εξοπλισμού

Καταγραφή και ταξινόμηση όλων των περιουσιακών στοιχείων ΙΤ και ΟΤ, και ορισμός υπευθύνων διαχείρισης και συντήρησης. Διαμόρφωση κατάλληλων μέτρων προστασίας, με τη συμβολή των υπευθύνων. Έτσι, η επιχείρηση γνωρίζει ανά πάσα στιγμή ποια στοιχεία είναι κρίσιμα, ποιος τα διαχειρίζεται και πώς πρέπει να προστατεύονται.

Διαχείριση Ευπαθειών

Συνεχής παρακολούθηση και αξιολόγηση των ευπαθειών εξοπλισμού και συστημάτων. Άμεση δρομολόγηση ενεργειών αντιμετώπισης ευπαθειών και γνωστοποίηση στην Εθνική Αρχή Κυβερνοασφάλειας, όταν απαιτείται.

Εκτίμηση Επικινδυνότητας

Ανάλυση πιθανών σεναρίων και ποσοτικοποίηση κινδύνων, προκειμένου να μην εξελιχθούν οι κίνδυνοι σε περιστατικά. Διαμόρφωση πλάνου αντιμετώπισης, προσδιορίζοντας τεχνικά, οργανωτικά και επιχειρησιακά μέτρα που θα υιοθετηθούν.

Έλεγχος Προσβάσεων

Υιοθέτηση πολιτικής ελεγχόμενης πρόσβασης με περιορισμό προνομίων βάσει ρόλων και πρακτικές όπως η πολυπαραγοντική αυθεντικοποίηση, ώστε να μειώνονται οι πιθανότητες παραβίασης. Έτσι, καταγράφεται ποιος έχει πρόσβαση, πού και γιατί.

Ασφαλείς Ρυθμίσεις & Αλλαγές

Εφαρμογή ισχυρών πολιτικών και προτύπων ασφαλείας για κωδικούς logging, firewalls, κοκ. Συνεχής αξιολόγηση και διορθωτικές ενέργειες όπου απαιτείται. Αυστηροί κανόνες και οργανωμένη διαδικασία για ενημερώσεις (updates) και διορθώσεις (patches) ώστε μετά από οποιαδήποτε αλλαγή να διασφαλίζεται ότι το συνολικό τεχνικό περιβάλλον παραμένει σταθερό, ελεγχόμενο και κυβερνοασφαλές.

Ασφάλεια στον Κύκλο Ζωής Εφαρμογών

Ενσωμάτωση αρχών όπως «Ασφάλεια από το Σχεδιασμό» (Security by Design) και «Ασφάλεια εξ ορισμού» (Security by Default) σε κάθε στάδιο ανάπτυξης, εγκατάστασης και χρήσης λογισμικού.

Ασφάλεια Εφοδιαστικής Αλυσίδας

Αξιολόγηση κινδύνων από συνεργάτες και προμηθευτές ώστε να διασφαλίζεται ότι τηρούν ανάλογα μέτρα και δεν αποτελούν «αδύναμο κρίκο». Χρήση συμβατικών ρητρών για την εφαρμογή μέτρων κυβερνοασφάλειας που ανταποκρίνονται στο επίπεδο αποδοχής κινδύνου που έχει θέσει η επιχείρηση.

Σχέδιο Αντιμετώπισης Περιστατικών

Σαφές πλάνο αντιμετώπισης κυβερνοεπιθέσεων που να προσδιορίζει ποιοι εμπλέκονται, πώς περιορίζεται η ζημιά, πώς αποκαθίσταται η ομαλή λειτουργία, και πώς ενημερώνονται οι αρχές. Έτσι ελαχιστοποιούνται οι επιπτώσεις του περιστατικού στις λειτουργίες, τα οικονομικά μεγέθη και τη φήμη του οργανισμού.

Επιχειρησιακή Συνέχεια & Διαχείριση Κρίσεων

Προετοιμασία για τη συνέχιση της λειτουργίας ακόμη και σε συνθήκες σοβαρής διαταραχής ή κυβερνοεπίθεσης. Τα Πλάνα Επιχειρησιακής Συνέχειας και Διαχείρισης Κρίσεων προσδιορίζουν όλες τις απαραίτητες ενέργειες ανάκαμψης και επαναφοράς, εξασφαλίζοντας γρήγορη επάνοδο σε κανονική λειτουργία.

BONUS TIP: Εκπαίδευση & Ευαισθητοποίηση Προσωπικού

Επενδύστε στη συνεχή εκπαίδευση των εργαζομένων, δίνοντας έμφαση σε θέματα όπως η αναγνώριση και αποφυγή απειλών (π.χ. phishing), η σωστή διαχείριση και τακτική αλλαγή κωδικών πρόσβασης, και η ασφαλής χρήση συστημάτων και εφαρμογών. Η ανθρώπινη γνώση παραμένει η πρώτη γραμμή άμυνας απέναντι στις κυβερνοαπειλές.

Δείτε αναλυτικά τον Πρακτικό Οδηγό στο sev.org.gr.