rescEU: Επαναπατρισμός 356 πολιτών που είχαν εγκλωβιστεί στη Μέση Ανατολή

Η Ευρωπαϊκή Ένωση εντείνει τις επιχειρήσεις πολιτικής προστασίας, εξασφαλίζοντας τον ασφαλή επαναπατρισμό 356 πολιτών εν μέσω των εξελίξεων στη Μέση Ανατολή.

Σύμφωνα με το δελτίο τύπου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, δύο πτήσεις επαναπατρισμού, ναυλωμένες απευθείας από την Επιτροπή, προσγειώθηκαν με ασφάλεια στη Ρουμανία. Οι δύο αυτές πτήσεις μετέφεραν 356 Ευρωπαίους πολίτες, οι οποίοι είχαν εγκλωβιστεί στη Μέση Ανατολή, από το Ομάν στη Ρουμανία. Για πρώτη φορά, η Επιτροπή κινητοποίησε τις δικές της ικανότητες μεταφοράς και logistics του rescEU, κατόπιν σχετικού αιτήματος των ρουμανικών αρχών. Η επιχείρηση αυτή αποτελεί ορόσημο για τη διεύρυνση των εργαλείων απόκρισης του Μηχανισμού Πολιτικής Προστασίας της ΕΕ (UCPM).

Οι ικανότητες του rescEU αναπτύχθηκαν από το Κέντρο Συντονισμού Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών (ERCC) της ΕΕ. Όταν κανένα κράτος μέλος της ΕΕ ή συμμετέχον κράτος του UCPM δεν δύναται να προσφέρει μεταφορική ικανότητα κατόπιν αιτήματος συνδρομής, μπορεί να κινητοποιηθεί το rescEU. Αυτό παρέχει ένα πρόσθετο επίπεδο στήριξης της ΕΕ όταν οι εθνικές ικανότητες δεν είναι διαθέσιμες.

Πέρα από τις πτήσεις του rescEU, η ΕΕ έχει υποστηρίξει μέχρι στιγμής 42 πτήσεις, μεταφέροντας με ασφάλεια πάνω από 4.100 Ευρωπαίους πολίτες πίσω στο Βέλγιο, τη Βουλγαρία, την Τσεχία, την Ιταλία, την Κύπρο, τη Λετονία, τη Λιθουανία, το Λουξεμβούργο, τις Κάτω Χώρες, την Αυστρία, την Πορτογαλία, τη Ρουμανία, τη Σλοβακία και τη Σουηδία.

Περισσότερες πτήσεις έχουν προγραμματιστεί για τις επόμενες ημέρες, καθώς συνολικά 23 χώρες έχουν ζητήσει τη συνδρομή της Ένωσης: Βέλγιο, Βουλγαρία, Τσεχία, Εσθονία, Ιρλανδία, Γαλλία, Ιταλία, Κύπρος, Λετονία, Λιθουανία, Λουξεμβούργο, Μάλτα, Κάτω Χώρες, Αυστρία, Πολωνία, Πορτογαλία, Ρουμανία, Σλοβενία, Σλοβακία, Φινλανδία, Σουηδία, Βοσνία-Ερζεγοβίνη και Μαυροβούνιο.

Η Επιτροπή, σε συντονισμό με την Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Εξωτερικής Δράσης (ΕΥΕΔ) και τις αντιπροσωπείες της Ένωσης στο πεδίο, βρίσκεται σε πλήρη κινητοποίηση για την υποστήριξη των επαναπατρισμών και παραμένει σε επαφή για το ζήτημα αυτό με τις αντιπροσωπείες της ΕΕ και τις προξενικές αρχές των κρατών μελών στην περιοχή.

Ιστορικό

Τα επιβατικά αεροσκάφη αποτελούν νέα ικανότητα του rescEU από τον Σεπτέμβριο του 2025 και αυτή είναι η πρώτη ενεργοποίησή τους για παροχή προξενικής συνδρομής έκτοτε.

Η ΕΕ διαδραματίζει καθοριστικό ρόλο στον συντονισμό του κόστους μεταφοράς και των επιχειρησιακών δαπανών των πτήσεων επαναπατρισμού. Μετά από αίτημα συνδρομής, το ERCC της ΕΕ κινητοποιεί άμεσα βοήθεια και εμπειρογνώμονες. Υπό το πλαίσιο του rescEU, η Επιτροπή δύναται να καλύψει έως και το 100% των εξόδων μεταφοράς. Αυτό διαφέρει από άλλες μορφές στήριξης της ΕΕ για επαναπατρισμούς, όπου η κάλυψη του κόστους μπορεί να ανέλθει έως το 75%, υπό την προϋπόθεση ότι τουλάχιστον το 30% των επιβατών είναι πολίτες άλλων κρατών μελών της ΕΕ ή συμμετεχόντων κρατών, πέραν εκείνου που ενεργοποίησε τον Μηχανισμό.

Καθώς οι προξενικοί επαναπατρισμοί εμπίπτουν στην εθνική αρμοδιότητα, τα κράτη μέλη ή τα συμμετέχοντα κράτη για τα οποία κινητοποιούνται οι ικανότητες του rescEU φέρουν την ευθύνη για τον συντονισμό όλων των προξενικών πτυχών που σχετίζονται με τις επιχειρήσεις. Αυτό περιλαμβάνει την κατανομή θέσεων σε πολίτες άλλων ενδιαφερόμενων χωρών βάσει του πλαισίου του UCPM και την απόσπαση προξενικού προσωπικού, όπου απαιτείται. Οι αντιπροσωπείες της ΕΕ επί του πεδίου έχουν συνδράμει τα κράτη μέλη για τη διασφάλιση της μέγιστης δυνατής αξιοποίησης αυτών των επαναπατρισμών από όλους τους πολίτες της ΕΕ που χρήζουν προξενικής συνδρομής.