Αλγοριθμική διοίκηση στην εργασία: Αίτημα ευρωβουλευτών για νομοθετική ρύθμιση

Η Επιτροπή Απασχόλησης και Κοινωνικών Υποθέσεων του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου καλεί την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να θεσπίσει νόμο για τη ρύθμιση της χρήσης αλγοριθμικών τεχνολογιών, συμπεριλαμβανομένης της τεχνητής νοημοσύνης, στους χώρους εργασίας.

Πιο συγκεκριμένα, οι ευρωβουλευτές της Επιτροπής Απασχόλησης και Κοινωνικών Υποθέσεων συμφώνησαν σε μια σειρά συστάσεων για ένα νέο νομοσχέδιο της ΕΕ που θα διασφαλίζει τη διαφανή, δίκαιη και ασφαλή χρήση των αυτοματοποιημένων συστημάτων παρακολούθησης και λήψης αποφάσεων που χρησιμοποιούνται για τη λήψη ή την υποστήριξη αποφάσεων στον χώρο εργασίας.

Ενώ τονίζουν ότι η χρήση αλγοριθμικών συστημάτων διαχείρισης (algorithmic management) μπορεί να προσφέρει ευκαιρίες για βελτιστοποίηση της εργασίας, επιθυμούν αυτές οι τεχνολογίες να εποπτεύονται από ανθρώπους και υπογραμμίζουν τη σημασία της διαφάνειας και της προστασίας των θεμελιωδών δικαιωμάτων και των προσωπικών δεδομένων.

Το αίτημα για νομοθετική πρωτοβουλία εγκρίθηκε με 41 ψήφους υπέρ, 6 κατά και 4 αποχές.

Σύμφωνα με το δελτίο τύπου του Ευρωκοινοβουλίου, το αίτημα βασίζεται στους εξής κεντρικούς άξονες:

Οι άνθρωποι πρέπει να έχουν τον έλεγχο

Όλες οι αποφάσεις που λαμβάνονται ή υποστηρίζονται από αλγοριθμικά συστήματα πρέπει να υπόκεινται σε ανθρώπινη εποπτεία. Οι εργαζόμενοι πρέπει να έχουν τη δυνατότητα να ζητούν εξηγήσεις για τις αποφάσεις που λαμβάνονται ή υποστηρίζονται από αλγοριθμική διοίκηση. Οι τελικές αποφάσεις σχετικά με την έναρξη ή τη λήξη της απασχόλησης, την ανανέωση ή τη μη ανανέωση μιας σύμβασης, τις αλλαγές στην αμοιβή ή τις πειθαρχικές κυρώσεις πρέπει να λαμβάνονται από άνθρωπο.

Διαφάνεια και δικαίωμα στην ενημέρωση

Οι ευρωβουλευτές συνιστούν να ενημερώνονται οι εργαζόμενοι σχετικά με τον αντίκτυπο αυτών των συστημάτων στις συνθήκες εργασίας, όταν χρησιμοποιούνται για τη λήψη αποφάσεων, τον τύπο των δεδομένων που συλλέγουν ή επεξεργάζονται και τον τρόπο με τον οποίο διασφαλίζεται η ανθρώπινη εποπτεία. Οι εργαζόμενοι θα πρέπει επίσης να έχουν πρόσβαση σε κατάρτιση σχετικά με τον τρόπο χειρισμού αυτών των συστημάτων και να συμβουλεύονται για τις αποφάσεις σχετικά με τις αμοιβές, την αξιολόγηση, την κατανομή των καθηκόντων ή τον χρόνο εργασίας που λαμβάνονται με τη βοήθεια αλγορίθμων.

Η χρήση των συστημάτων αυτών πρέπει να σέβεται την ευημερία των εργαζομένων και να μην θέτει σε κίνδυνο την ασφάλεια ή τη σωματική ή ψυχική τους υγεία.

Προστασία των δεδομένων των εργαζομένων

Προκειμένου να προστατευθεί η ιδιωτική ζωή και τα δεδομένα των εργαζομένων, οι νέοι κανόνες που ζητούν οι ευρωβουλευτές θα απαγορεύουν την επεξεργασία δεδομένων που αφορούν την συναισθηματική, ψυχολογική ή νευρολογική κατάσταση των εργαζομένων, τις ιδιωτικές επικοινωνίες τους, τα δεδομένα τους εκτός ωραρίου εργασίας, την παρακολούθηση της γεωγραφικής τους θέσης σε πραγματικό χρόνο εκτός ωραρίου εργασίας, καθώς και τη χρήση δεδομένων που αφορούν την ελευθερία του συνεταιρίζεσθαι και τις συλλογικές διαπραγματεύσεις.

Επόμενα βήματα

Το Κοινοβούλιο θα ψηφίσει επί της νομοθετικής αυτής πρωτοβουλίας κατά την ολομέλεια του Δεκεμβρίου. Στη συνέχεια, η Επιτροπή θα έχει στη διάθεσή της τρεις μήνες για να απαντήσει, είτε ενημερώνοντας το Κοινοβούλιο για τα μέτρα που προτίθεται να λάβει είτε αιτιολογώντας την άρνησή της να προτείνει νομοθετική πρωτοβουλία σύμφωνα με το αίτημα του Κοινοβουλίου.