Νέες αλλαγές στον ΚΠολΔ: Κατώτατο χρηματικό όριο για την προσβολή αποφάσεων με αναίρεση

Με το νέο σχέδιο νόμου του Υπουργείου Δικαιοσύνης με τίτλο: «Μέτρα για την προστασία από στρατηγικές αγωγές προς αποθάρρυνση της συμμετοχής του κοινού σύμφωνα με την Οδηγία (ΕΕ) 2024/1069 – Νέο πλαίσιο για τη συμμόρφωση της Διοίκησης στις δικαστικές αποφάσεις – Λοιπές διατάξεις», το οποίο έχει τεθεί σε δημόσια ηλεκτρονική διαβούλευση, προτείνονται νέες τροποποιήσεις στον Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας σχετικά με την προσβολή αποφάσεων πολιτικών δικαστηρίων με αναίρεση.

Στο Μέρος Δ’ του νομοσχεδίου, στο Κεφάλαιο Α’ με τίτλο «Ειδικές ρυθμίσεις πολιτικής δικονομίας» (άρθρα 50 επ.) προτείνεται η τροποποίηση των άρθρων 552 και 560 Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας, έτσι ώστε να καθίσταται ανεπίτρεπτη η άσκηση αναίρεσης όταν το ποσό που επιδικάζεται για τη διαφορά που άγεται ενώπιον του Αρείου Πάγου είναι κατώτερο των είκοσι χιλιάδων (20.000) ευρώ ή των οκτώ χιλιάδων (8.000) ευρώ, αν πρόκειται για εργατικές διαφορές, εκτός εάν το δικαστήριο έχει υπερβεί τη δικαιοδοσία των πολιτικών δικαστηρίων.

Ειδικότερα, σύμφωνα με το άρθρο 51 του νομοσχεδίου:

«1. Στο άρθρο 552 του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας (π.δ. 503/1985, Α’ 182), περί των προσβαλλόμενων με αναίρεση αποφάσεων, επέρχονται οι ακόλουθες τροποποιήσεις: α) η υφιστάμενη μόνη παράγραφος αριθμείται ως παρ. 1, β) προστίθεται παρ. 2 και το άρθρο 552 διαμορφώνεται ως εξής:

«Άρθρο 552

1. Με αναίρεση μπορούν να προσβληθούν οι αποφάσεις των μονομελών και των πολυμελών πρωτοδικείων, καθώς και των εφετείων.

2. Δεν επιτρέπεται η άσκηση αίτησης αναίρεσης, όταν το ποσό που επιδικάζεται για τη διαφορά που άγεται ενώπιον του Αρείου Πάγου είναι κατώτερο των είκοσι χιλιάδων (20.000) ευρώ ή των οκτώ χιλιάδων (8.000) ευρώ, αν πρόκειται για εργατικές διαφορές, εκτός εάν το δικαστήριο έχει υπερβεί τη δικαιοδοσία των πολιτικών δικαστηρίων. Το ποσό της παρούσας μπορεί να αναπροσαρμόζεται με προεδρικό διάταγμα που εκδίδεται με πρόταση του Υπουργού Δικαιοσύνης, ύστερα από γνώμη της Ολομέλειας του Αρείου Πάγου.»

2. Στο εισαγωγικό εδάφιο του άρθρου 560 του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας, περί περιπτώσεων επιτρεπόμενης αναίρεσης, προστίθενται οι λέξεις «με την επιφύλαξη της παρ. 2 του άρθρου 552» και το άρθρο 560 διαμορφώνεται ως εξής:

«Άρθρο 560 Περιπτώσεις επιτρεπόμενης αναίρεσης

Κατά των αποφάσεων των μονομελών πρωτοδικείων, που υπάγονται στην παρ. 2 το άρθρου 18, καθώς και κατά των αποφάσεων των πολυμελών πρωτοδικείων της παρ. 2 του άρθρου 18, επιτρέπεται αναίρεση, με την επιφύλαξη της παρ. 2 του άρθρου 552, μόνο:

1) αν παραβιάστηκε κανόνας του ουσιαστικού δικαίου, στον οποίο περιλαμβάνονται και οι ερμηνευτικοί κανόνες των δικαιοπραξιών, αδιάφορο αν πρόκειται για νόμο ή έθιμο, ελληνικό ή ξένο, εσωτερικού ή διεθνούς δικαίου. Η παράβαση των διδαγμάτων της κοινής πείρας αποτελεί λόγο αναίρεσης μόνο αν τα διδάγματα αυτά αφορούν την ερμηνεία κανόνων δικαίου ή την υπαγωγή των πραγματικών γεγονότων σε αυτούς. Ο λόγος αυτός αναίρεσης δεν μπορεί να προβληθεί σε μικροδιαφορές, 2) αν το δικαστήριο δεν συγκροτήθηκε, όπως ορίζει ο νόμος ή δίκασε δικαστής του οποίου είχε γίνει δεκτή η εξαίρεση, 3) αν το δικαστήριο δέχτηκε ή δεν δέχτηκε τη δικαιοδοσία των πολιτικών δικαστηρίων, ή δεν είχε καθ` ύλην αρμοδιότητα, 4) αν παράνομα αποκλείστηκε η δημοσιότητα της διαδικασίας, 5) αν το δικαστήριο παρά τον νόμο έλαβε υπόψη πράγματα που δεν προτάθηκαν ή δεν έλαβε υπόψη πράγματα που προτάθηκαν και έχουν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης, 6) αν η απόφαση δεν έχει νόμιμη βάση και ιδίως αν δεν έχει καθόλου αιτιολογίες ή έχει αιτιολογίες αντιφατικές ή ανεπαρκείς σε ζήτημα που ασκεί ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης.».

Αξίζει να σημειωθεί ότι το νομοσχέδιο, στο άρθρο 5ο, προβλέπει επίσης μεταβατική ρύθμιση για την επαναφορά της εισήγησης στον Άρειο Πάγο. Συγκεκριμένα, προτείνεται η τροποποίηση της παρ. 8 άρθρου 126 του ν. 5221/2025 ως εξής: «8. Το άρθρο 46 εφαρμόζεται και για τις αιτήσεις αναίρεσης που κατατίθενται μετά την έναρξη της ισχύος του παρόντος και για τις οποίες προσδιορίστηκε ή θα προσδιοριστεί δικάσιμος από τη 16η.9.2026 και έπειτα.».

Μπορείτε να δείτε αναλυτικά το σχέδιο νόμου και να λάβετε μέρος στη διαβούλευση έως τη Δευτέρα 20 Ιουλίου 2026 και ώρα 9.00 π.μ. στο opengov.gr.