ΠΟΜΙΔΑ: Οι αλλαγές στα ακίνητα με το νέο νομοσχέδιο του Υπ. Οικονομικών

Το σχέδιο νόμου του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών με τίτλο «Ενίσχυση του διαθέσιμου εισοδήματος, της αποταμίευσης και των επενδύσεων, φορολογικές, μισθολογικές, συνταξιοδοτικές διατάξεις και λοιπές διατάξεις κοινωνικής πολιτικής», το οποίο βρίσκεται έχει τεθεί σε δημόσια διαβούλευση, περιλαμβάνει φορολογικές, εισοδηματικές και στεγαστικές παρεμβάσεις, που αφορούν κυρίως τα έτη 2026 και 2027.

Οι προτεινόμενες παρεμβάσεις σχετικά με την ακίνητη περιουσία περιλαμβάνουν μειώσεις της φορολογίας ακινήτων, κίνητρα για την αύξηση της προσφοράς κατοικιών και μέτρα ενίσχυσης της περιφερειακής κατοίκησης.

Πιο αναλυτικά, όπως αναφέρει η Πανελλήνια Ομοσπονδία Ιδιοκτητών Ακινήτων, το νομοσχέδιο προβλέπει κατάργηση του ΕΝΦΙΑ για περίπου 62.000 επιπλέον ιδιοκτήτες σε 131 μικρούς οικισμούς, παράταση φορολογικών απαλλαγών για κενές κατοικίες που διατίθενται προς ενοικίαση, διατήρηση της αναστολής ΦΠΑ στις νέες οικοδομές και του φόρου υπεραξίας στις μεταβιβάσεις ακινήτων, καθώς και νέα κίνητρα για αναβαθμίσεις κτιρίων και μόνιμη εγκατάσταση στη Μεγίστη.

Κατάργηση ΕΝΦΙΑ σε 131 επιπλέον οικισμούς για 62.000 ιδιοκτήτες

Από το 2027 προβλέπεται κατάργηση του ΕΝΦΙΑ σε οικισμούς με πληθυσμό έως 2.000 κατοίκους και έως 2.200 κατοίκους στη Δυτική Μακεδονία. Η επέκταση του μέτρου καλύπτει 131 επιπλέον οικισμούς και περίπου 62.000 επιπλέον ιδιοκτήτες ακινήτων.

Η παρέμβαση εντάσσεται στην προσπάθεια μείωσης του κόστους διατήρησης ακίνητης περιουσίας σε μικρούς οικισμούς, ιδιαίτερα σε περιοχές που αντιμετωπίζουν πληθυσμιακή συρρίκνωση. Για τους ιδιοκτήτες, η σημαντικότερη αλλαγή είναι η προβλεπόμενη φορολογική ελάφρυνση από το 2027, με βάση τα κριτήρια επιλεξιμότητας που θα οριστικοποιηθούν κατά την ψήφιση της ρύθμισης.

Μεγαλύτερος φόρος μεταβίβασης κατοικιών για αγοραστές εκτός ΕΕ

Από την 1η Ιουλίου 2027 προβλέπεται αύξηση του φόρου μεταβίβασης κατοικιών για φυσικά πρόσωπα που δεν είναι φορολογικοί κάτοικοι κράτους της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου.

Η ρύθμιση αφορά τη φορολογική κατοικία του αγοραστή και όχι αποκλειστικά την υπηκοότητά του. Η παρέμβαση διαφοροποιεί τη φορολογική μεταχείριση των αγορών κατοικίας από φορολογικούς κατοίκους εκτός ΕΕ και ΕΟΧ. Στη δημοσιοποιημένη συνοπτική παρουσίαση του νομοσχεδίου δεν αναφέρεται ο νέος συντελεστής ή η ακριβής κλίμακα της αύξησης, στοιχεία που απαιτούν έλεγχο στο πλήρες άρθρο της διαβούλευσης.

Παράταση φοροαπαλλαγής για τα κενά ακίνητα που ενοικιάζονται

Για το 2027 παρατείνεται η φορολογική απαλλαγή που αφορά κενές κατοικίες οι οποίες διατίθενται στην αγορά μακροχρόνιας μίσθωσης, σύμφωνα με τις προβλεπόμενες προϋποθέσεις.

Στόχος είναι να ενθαρρυνθούν οι ιδιοκτήτες να αξιοποιήσουν ακίνητα που παραμένουν εκτός της αγοράς ενοικίασης, αυξάνοντας την προσφορά διαθέσιμων κατοικιών.

Η παράταση αποτελεί συνέχεια του υφιστάμενου μέτρου και δεν συνεπάγεται γενική φοροαπαλλαγή για κάθε ακίνητο που ενοικιάζεται. Η εφαρμογή εξαρτάται από συγκεκριμένα κριτήρια για το ακίνητο και τη μίσθωση.

Παραμένει σε αναστολή ο φόρος υπεραξίας στις μεταβιβάσεις ακινήτων

Παρατείνεται για ολόκληρο το 2027 η αναστολή εφαρμογής του άρθρου 41 του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος σχετικά με τον φόρο υπεραξίας από μεταβίβαση ακίνητης περιουσίας.

Η παράταση διατηρεί το ισχύον καθεστώς για τις μεταβιβάσεις και αποτρέπει την ενεργοποίηση της συγκεκριμένης φορολογικής επιβάρυνσης κατά το επόμενο έτος. Το μέτρο ενδιαφέρει ιδιοκτήτες που σχεδιάζουν να πωλήσουν ακίνητα, καθώς και συμβολαιογράφους, επαγγελματίες της κτηματαγοράς και επενδυτές.

Παράταση της αναστολής ΦΠΑ στις νέες οικοδομές έως το τέλος του 2027

Στις νέες οικοδομές προβλέπεται επέκταση της αναστολής επιβολής ΦΠΑ και για το 2027.

Η διατήρηση του μέτρου αφορά την αγορά νεόδμητων ακινήτων και τις κατασκευαστικές επιχειρήσεις που υπάγονται στο σχετικό καθεστώς. Η αναστολή ΦΠΑ έχει ως βασικό αποτέλεσμα τη διατήρηση της προβλεπόμενης φορολογικής μεταχείρισης των συγκεκριμένων μεταβιβάσεων, αντί της ενεργοποίησης ΦΠΑ. Η παράταση δημιουργεί μεγαλύτερη προβλεψιμότητα για κατασκευαστές και ενδιαφερόμενους αγοραστές ως προς τη φορολογική επιβάρυνση των νέων κατοικιών.

Φορολογικό κίνητρο για αναβάθμιση και ανακαίνιση κτιρίων

Για το 2027 παρατείνεται η μείωση του φόρου εισοδήματος για επιλέξιμες δαπάνες αναβάθμισης κτιρίων.

Το μέτρο αφορά ιδιοκτήτες που πραγματοποιούν εργασίες βελτίωσης ακινήτων και επιδιώκει να στηρίξει τη συντήρηση, ανακαίνιση και αναβάθμιση του υφιστάμενου κτιριακού αποθέματος. Η εφαρμογή της φορολογικής ελάφρυνσης εξακολουθεί να συνδέεται με τις προβλεπόμενες προϋποθέσεις, τα απαιτούμενα παραστατικά και τις επιλέξιμες δαπάνες.

Η παράταση ενδιαφέρει ιδιαίτερα ιδιοκτήτες παλαιών κατοικιών, μηχανικούς και επιχειρήσεις τεχνικών εργασιών, καθώς επιτρέπει τον προγραμματισμό επενδύσεων αναβάθμισης και το 2027.

Ετήσια ενίσχυση 5.000 ευρώ για μόνιμη κατοικία στη Μεγίστη (Καστελόρριζο)

Ξεχωριστή στεγαστική και δημογραφική παρέμβαση αφορά τον Δήμο Μεγίστης, όπου προβλέπεται οικονομικό κίνητρο για την εγκατάσταση και παραμονή κατοίκων.

Η ενίσχυση ορίζεται σε 5.000 ευρώ ετησίως ανά δικαιούχο νοικοκυριό, με προσαύξηση 1.000 ευρώ για κάθε ανήλικο εξαρτώμενο μέλος. Για παράδειγμα, νοικοκυριό με δύο ανήλικα εξαρτώμενα μέλη θα μπορούσε να λάβει ετήσια ενίσχυση 7.000 ευρώ, εφόσον πληροί τις νόμιμες προϋποθέσεις. Η ρύθμιση καλύπτει τόσο νοικοκυριά που ήδη κατοικούν μόνιμα στον Δήμο Μεγίστης όσο και εκείνα που μεταφέρουν εκεί την κύρια κατοικία τους. Βασική προϋπόθεση καταβολής είναι η μόνιμη παραμονή ή μεταφορά της κύριας κατοικίας για τουλάχιστον ένα πλήρες έτος.

Το μέτρο συνδέεται με τη δημογραφική ενίσχυση και τη διατήρηση πληθυσμού σε μια ιδιαίτερα ευαίσθητη νησιωτική περιοχή.