Προσβολή προσωπικότητας πατέρα λόγω βάπτισης του ανήλικου τέκνου του χωρίς τη συναίνεσή του (ΤρΕφΠειρ 721/2025)
Απορριπτέος κρίθηκε ο ισχυρισμός περί αποστέρησης του δικαιώματος του πατέρα να συναποφασίσει με τη μητέρα τα κρίσιμα για τη ζωή του τέκνου ζητήματα, καθώς δεν προέκυψε διαφορετική άποψη του πατέρα σε σχέση με το θρήσκευμα και το δόγμα του ανήλικου τέκνου
Δεκτή εν μέρει έγινε αγωγή περί προσβολής της προσωπικότητας πατέρα ανηλίκου τέκνου, λόγω βάπτισης του τελευταίου χωρίς τη συναίνεσή του (ΤρΕφΠειρ 721/2025).
Το εφετείο, επικυρώνοντας την κρίση του πρωτοβάθμιου δικαστηρίου, έκρινε ότι, πράγματι, έλαβε χώρα παράνομη και υπαίτια προσβολή της προσωπικότητας του πατέρα, λόγω της μη ενημέρωσής του για το μυστήριο της βάπτισης του τέκνου και της μη συμμετοχής και φυσικής παρουσίας του σε αυτό, ωστόσο απέρριψε ως μη νόμιμο τον ισχυρισμό περί προσβολής της προσωπικότητάς του λόγω αποστέρησης του δικαιώματός του να συναποφασίσει με τη μητέρα του τέκνου τα κρίσιμα για τη ζωή και την προσωπικότητά του ζητήματα, όπως είναι το θρήσκευμα και το δόγμα του τελευταίου.
Πιο αναλυτικά, σύμφωνα με το ιστορικό της υπόθεσης, η μητέρα βάπτισε το ανήλικο τέκνο κατά το χριστιανικό ορθόδοξο δόγμα, χωρίς να ενημερώσει τον πατέρα για την τέλεση του μυστηρίου της βάπτισης, με αποτέλεσμα εκείνος να μην παρευρεθεί στο ως άνω μυστήριο, παρά το γεγονός ότι η μητέρα, ως μόνη ασκούσα τη γονική μέριμνα του εκτός γάμου γεννηθέντος και εκουσίως αναγνωρισθέντος από τον ενάγοντα πατέρα του ανήλικου τέκνου της, κατά το άρθρο 1515 ΑΚ, ως ίσχυε κατά τον ως επίδικο χρόνο, είχε υποχρέωση να παρέχει πληροφορίες στον ενάγοντα για όλα τα κρίσιμα ζητήματα που αφορούσαν τη ζωή του τέκνου, μεταξύ των οποίων και ο χρόνος και τόπος της βαπτίσεώς του.
Μάλιστα, μόλις λίγες ημέρες πριν την τέλεση του μυστηρίου, ο ενάγων είχε καταθέσει και κοινοποιήσει την εναγομένη αίτηση ασφαλιστικών μέτρων, με την οποία ζητούσε, μεταξύ άλλων, να απαγορευθεί σε αυτήν να προχωρήσει στη βάπτιση του ανήλικου τέκνου τους χωρίς την έγγραφη συγκατάθεσή του και χωρίς τη συμμετοχή του στο μυστήριο. Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, ο ενάγων έλαβε γνώση για πρώτη φορά της τέλεσης του μυστηρίου της βάπτισης του ανήλικου τέκνου του, χωρίς ο ίδιος να έχει προηγουμένως ενημερωθεί και χωρίς να έχει τη δυνατότητα να παρευρεθεί στο μοναδικό αυτό γεγονός του βίου του τέκνου του.
Κατά την κρίση του δικαστηρίου, ο ισχυρισμός του ενάγοντος περί παράνομης προσβολής της προσωπικότητάς του, λόγω αποστέρησης του δικαιώματός του να συναποφασίσει με τη μητέρα του ανήλικου τέκνου του τα κρίσιμα για τη ζωή και την προσωπικότητά του ζητήματα, όπως είναι το θρήσκευμα και το δόγμα του τελευταίου, είναι μη νόμιμος. Και τούτο, διότι ο ενάγων δεν εκθέτει ότι δεν επιθυμούσε γενικά την τέλεση του ιερού μυστηρίου της βάπτισης του ανήλικού τέκνου του, καθώς και ότι είχε διαφορετική άποψη σε σχέση με το θρήσκευμα και το δόγμα του ανήλικου τέκνου του. Αντιθέτως, από το όλο περιεχόμενο της αγωγής συνάγεται ανενδοίαστα ότι ο ενάγων επιθυμούσε την τέλεση του ιερού μυστηρίου της βάπτισης κατά τους κανόνες της Ανατολικής Ορθόδοξης Εκκλησίας, καθώς και την επιλογή του ορθόδοξού χριστιανικού θρησκεύματος για το τέκνο του, ώστε δεν δύναται, λόγω της επικαλούμενης αποστέρησης του πιο πάνω δικαιώματός του, να προκληθεί παράνομη προσβολή της προσωπικότητάς του, υπό την έννοια της διατάραξης της κατάστασης, που υπήρχε σε μία ή περισσότερες εκδηλώσεις της σωματικής, ψυχικής, πνευματικής και κοινωνικής ατομικότητάς του, συνεπεία των εκτιθέμενων στην αγωγή πράξεων ή παραλείψεων των εναγομένων.
Δέχθηκε, ωστόσο, το δικαστήριο ότι με την ανωτέρω συμπεριφορά της, η μητέρα του τέκνου προσέβαλε παράνομα την προσωπικότητα του ενάγοντος, αφού του αποστέρησε τη δυνατότητα να παρευρεθεί στο ως άνω μοναδικό γεγονός της βάπτισης του τέκνου του και τον απέκλεισε από μία σημαντική και ανεπανάληπτη στιγμή της ζωής του τέκνου τους, προσβάλλοντας έτσι τον συναισθηματικό του κόσμο αλλά και την αξία του ως ανθρώπου και ως πατέρα του ανήλικου τέκνου του.
Αξίζει να σημειωθεί ότι η αγωγή, κατά το μέρος που ο ενάγων επικαλείται παράνομη και υπαίτια προσβολή της προσωπικότητάς του λόγω της μη ενημέρωσής του για το μυστήριο της βάπτισης του τέκνου του και της μη συμμετοχής του και φυσικής παρουσίας του σε αυτά, κρίθηκε νόμιμη μόνο ως προς την μητέρα του ανηλίκου, απορρίφθηκε δε ως προς τους λοιπούς εναγομένους (την Ιερά Μητρόπολη Πειραιώς, τον Ιερό Ναό όπου τελέστηκε το μυστήριο, τους ιερείς που τέλεσαν αυτό καθώς και τους νονούς του ανηλίκου). Το δικαστήριο επεσήμανε ότι σχετική υποχρέωση, από το νόμο προβλεπόμενη, η παράβαση της οποίας δύναται να οδηγήσει σε παράνομη προσβολή της προσωπικότητας του ενάγοντος, είχε μόνη η πέμπτη των εναγομένων, μητέρα του ανηλίκου, η οποία, στο πλαίσιο του άρθρου 1513 §3 ΑΚ, όφειλε, ως μόνη ασκούσα τη γονική μέριμνα του εκτός γάμου γεννηθέντος και εκουσίως αναγνωρισθέντος ανήλικου τέκνου των διαδίκων, κατά το άρθρο 1515 ΑΚ, ως ίσχυε πριν την αντικατάστασή του με το Ν. 4800/2021, να παρέχει πληροφορίες στον ενάγοντα σε σχέση με το χρόνο και τον τόπο της βαπτίσεώς του.
Απόσπασμα απόφασης
Με τα εκτιθέμενα στον πρώτο λόγο της εφέσεως του, κατ’ εκτίμηση αυτής, ο ενάγων παραπονείται ότι εσφαλμένα η εκκαλουμένη απόφαση απέρριψε την αγωγή του ως προς τους λοιπούς, πλην της πέμπτης, εναγόμενους καθώς και ως προς την τελευταία, ως προς το μέρος που η αγωγή του απερρίφθη ως νόμω αβάσιμη. Περαιτέρω, από την εκτίμηση του δικογράφου της αγωγής, προέκυψε ότι κατά το μέρος αυτής, που ο ενάγων επικαλείται παράνομη προσβολή της προσωπικότητάς του λόγω αποστέρησης του δικαιώματός του να συναποφασίσει με τη μητέρα του ανήλικου τέκνου του τα κρίσιμα για τη ζωή και την προσωπικότητά του ζητήματα, όπως είναι το θρήσκευμα και το δόγμα του τελευταίου, είναι μη νόμιμη, διότι οι εκτιθέμενες στην αγωγή ενέργειες και παραλείψεις των εναγομένων δεν είναι πρόσφορες να οδηγήσουν σε παράνομη προσβολή της προσωπικότητάς του, αφού ο ενάγων δεν εκθέτει ότι δεν επιθυμούσε γενικά την τέλεση του ιερού μυστηρίου της βάπτισης του ανήλικού τέκνου του, καθώς και ότι είχε διαφορετική άποψη σε σχέση με το θρήσκευμα και το δόγμα του ανήλικου τέκνου του, αντιθέτως από το όλο περιεχόμενο της αγωγής συνάγεται ανενδοίαστα ότι ο ενάγων επιθυμούσε την τέλεση του ιερού μυστηρίου της βάπτισης κατά τους κανόνες της Ανατολικής Ορθόδοξης Εκκλησίας, καθώς και την επιλογή του ορθόδοξού χριστιανικού θρησκεύματος για το τέκνο του, ώστε δεν δύναται, λόγω της επικαλούμενης αποστέρησης του πιο πάνω δικαιώματός του, να προκληθεί παράνομη προσβολή της προσωπικότητάς του, υπό την έννοια της διατάραξης της κατάστασης, που υπήρχε σε μία ή περισσότερες εκδηλώσεις της σωματικής, ψυχικής, πνευματικής και κοινωνικής ατομικότητάς του, συνεπεία των εκτιθέμενων στην αγωγή πράξεων ή παραλείψεων των εναγομένων. Περαιτέρω, η αγωγή, κατά το μέρος που ο ενάγων επικαλείται παράνομη και υπαίτια προσβολή της προσωπικότητάς του λόγω της μη ενημέρωσής του για το μυστήριο της βάπτισης του τέκνου του και της μη συμμετοχής του και φυσικής παρουσίας του σε αυτά, είναι νόμιμη μόνο ως προς την πέμπτη των εναγομένων, είναι όμως μη νόμιμη και συνεπώς απορριπτέα ως προς τους λοιπούς εναγομένους, διότι σχετική υποχρέωση, από το νόμο προβλεπόμενη, η παράβαση της οποίας δύναται να οδηγήσει σε παράνομη προσβολή της προσωπικότητας του ενάγοντος, είχε μόνη η πέμπτη των εναγομένων, μητέρα του ανηλίκου, η οποία, στο πλαίσιο του άρθρου 1513 §3 ΑΚ, όφειλε, ως μόνη ασκούσα τη γονική μέριμνα του εκτός γάμου γεννηθέντος και εκουσίως αναγνωρισθέντος ανήλικου τέκνου των διαδίκων, κατά το άρθρο 1515 ΑΚ, ως ίσχυε πριν την αντικατάστασή του με το Ν. 4800/2021, να παρέχει πληροφορίες στον ενάγοντα σε σχέση με το χρόνο και τον τόπο της βαπτίσεώς του. Επομένως ορθά η εκκαλουμένη απόφαση απέρριψε την αγωγή ως μη νόμιμη, εν μέρει κατά τα ανωτέρω εκτεθέντα ως προς την πέμπτη εναγόμενη και εν όλω ως προς τους λοιπούς εναγόμενους, απορριπτομένου παράλληλα και του πρώτου λόγου εφέσεως ως ουσία αβάσιμου.
Δείτε αναλυτικά την απόφαση στο efeteio-peir.gr.
- ΤΟΜΕΙΣ ΔΙΚΑΙΟΥ
- Οικογενειακό Δίκαιο