ΣτΠ: Ειδική Έκθεση για την Ίση Μεταχείριση

Δημοσιεύθηκε η Ειδική Έκθεση έτους 2025 του Συνηγόρου του Πολίτη για την Ίση Μεταχείριση.

Στην έκθεση για το έτος 2025 παρουσιάζονται συνοπτικά εμβληματικές υποθέσεις που κλήθηκε να χειριστεί η Αρχή. Επίσης, αναδεικνύονται νομικά και πρακτικά ζητήματα που προκύπτουν κατά την εφαρμογή της νομοθεσίας για την ίση μεταχείριση από τη διερεύνηση των αναφορών του έτους, με ιδιαίτερη εστίαση στις εγκυμονούσες, στις μητέρες και στα άτομα με αναπηρία, στην καταπολέμηση ηλικιακών διακρίσεων και στα προβλήματα που αντιμετωπίζουν άτομα με αναπηρία ή χρόνια πάθηση σε συναλλαγές τους με φορείς του ιδιωτικού τομέα.

Η θεματική κατανομή των αναφορών για διακρίσεις που λαμβάνει ο Συνήγορος παραμένει ετεροβαρής κατά το έτος αναφοράς της παρούσας έκθεσης. Αν και μειωμένες ως ποσοστό επί του συνόλου, οι καταγγελίες για διάκριση λόγω φύλου στην εργασία έχουν σταθερά αριθμητική υπεροχή. Εξίσου σταθερή είναι η ετήσια αύξηση αναφορών για αθέμιτη διάκριση σε βάρος ατόμου με αναπηρία ή χρόνια πάθηση. Αξιοσημείωτη είναι επίσης η συνολική αύξηση των αναφορών που υπάγονται στην αρμοδιότητα του Συνηγόρου του Πολίτη ως φορέα ίσης μεταχείρισης, σε ποσοστό άνω του 50% σε σχέση με το 2024.

Το 2025 συμπληρώθηκαν είκοσι έτη από τον ορισμό του Συνηγόρου του Πο­λίτη ως εθνικού φορέα ισότητας. Η έκθεση καταγράφει τα βασικά ορόσημα αυτής της πρώτης εικοσαετίας και αποτυπώνει τις διαδοχικές νομοθετικές πρωτοβουλίες, κατ’ εξοχήν προς ενσωμάτωση της ενωσιακής νομοθεσί­ας, για την αναβάθμιση του επιπέδου προστασίας της αρχής της ίσης με­ταχείρισης αλλά και τον εμπλουτισμό της αρμοδιότητας της Αρχής. Με τη συμπλήρωση της πρώτης δεκαετίας εκκίνησε ένας δεύτερος κύκλος στη δράση της Αρχής, κατά τον οποίο οι αρμοδιότητες για την ίση μεταχείρι­ση ενοποιήθηκαν και η αρμοδιότητά της επεκτάθηκε στον ιδιωτικό τομέα. Επίσης, προστέθηκε στην αποστολή της Αρχής η προώθηση της εφαρμο­γής της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για τα δικαιώματα των ατόμων με αναπηρία. Η ενσωμάτωση, εντός του 2026, των Οδηγιών για τα πρότυπα οργάνωσης και λειτουργίας των φορέων ίσης μεταχείρισης των κρατών με­λών, καθώς και για την ίση αμοιβή, προμηνύουν την έναρξη του τρίτου κατά σειρά κύκλου στην άσκηση της ειδικής αρμοδιότητας από την Αρχή.

Η στατιστική αποτύπωση του έτους καταδεικνύει μια ιδιαίτερα δυναμική εξέλιξη σχετικά με τη συχνότητα προσφυγής των πο­λιτών στην Αρχή. Συγκεκριμένα, το 2025 καταγράφηκαν 1.407 νέες αναφο­ρές, αριθμός αυξημένος κατά 51% σε σχέση με το 2024 και ο υψηλότερος από την ίδρυσή της. Το γεγονός αυτό υποδηλώνει, αφενός, τη σημαντική ενίσχυση της αναγνωρισιμότητας του φορέα ισότητας και, αφετέρου, την αυξανόμενη εμπιστοσύνη των πολιτών προς αυτόν.

Ως προς τη θεματική κατανομή των νέων αναφορών, διαπιστώνεται ότι οι διακρίσεις λόγω φύλου αποτελούν σταθερά τη συχνότερη κατηγορία δια­κρίσεων (42%), γεγονός που τονίζει τη συνεχιζόμενη πρόκληση ως προς την επίτευξη ουσιαστικής ισότητας μεταξύ ανδρών και γυναικών. Οι διακρί­σεις λόγω αναπηρίας ή χρόνιας πάθησης επίσης καταλαμβάνουν σημαντι­κό ποσοστό (30%), γεγονός που καταδεικνύει τις δυσκολίες που εξακολου­θούν να αντιμετωπίζουν τα άτομα με αναπηρία τόσο στην εργασία όσο και στην παροχή αγαθών και υπηρεσιών. Λιγότερο συχνές, αλλά εξίσου κρίσι­μες, είναι οι αναφορές που αφορούν την οικογενειακή και κοινωνική κατά­σταση (9%), την ηλικία (4%), την εθνική ή εθνοτική καταγωγή (4%), καθώς και οι φυλετικές διακρίσεις (2%). Ιδιαίτερη μνεία πρέπει να γίνει στις αναφορές για ζητήματα σεξουαλικού προσανατολισμού, ταυτότητας, χαρακτηριστι­κών ή έκφρασης φύλου (1%) και θρησκευτικών ή άλλων πεποιθήσεων (1%), οι οποίες, αν και περιορισμένες σε αριθμό, αναδεικνύουν την ανάγκη διαρ­κούς επαγρύπνησης για την προστασία των θεμελιωδών δικαιωμάτων.

Δείτε αναλυτικά την έκθεση στο synigoros.gr.