Ανακριβείς πάγιες εντολές εξόφλησης λογαριασμών: 100.000 ευρώ πρόστιμο στη ΖΕΝΙΘ (ΑΠΔΠΧ 8/2026)

Διοικητικό πρόστιμο συνολικού ύψους 100.000 ευρώ επέβαλε η Αρχή Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα στη ΖΕΝΙΘ, εξετάζοντας καταγγελία πελάτη σχετικά με την ενεργοποίηση πάγιων εντολών εξόφλησης λογαριασμών ηλεκτρικής ενέργειας και την άσκηση του δικαιώματος πρόσβασης στα προσωπικά του δεδομένα. Παράλληλα, η Αρχή απηύθυνε επίπληξη στην Τράπεζα Πειραιώς για παραβίαση της αρχής της ακρίβειας και της επέβαλε πρόστιμο ύψους 10.000 ευρώ επίσης για την παραβίαση του δικαιώματος πρόσβασης.

Το ιστορικό της υπόθεσης

Ο καταγγέλλων διαπίστωσε ότι από τραπεζικό λογαριασμό του εξοφλούνταν μέσω πάγιας εντολής τρεις παροχές ηλεκτρικής ενέργειας της ΖΕΝΙΘ, παρότι, κατά τους ισχυρισμούς του, δεν είχε εξουσιοδοτήσει παρά μόνο τη μια εξ αυτών. Ζήτησε επανειλημμένα από τη ΖΕΝΙΘ να του χορηγήσει αντίγραφα των σχετικών εντολών, καθώς και την ηχογραφημένη τηλεφωνική συνομιλία κατά την οποία φέρεται να είχε δώσει τη σχετική εντολή, χωρίς όμως να λάβει ουσιαστική απάντηση.

Αντίστοιχο αίτημα υπέβαλε και προς την Τράπεζα Πειραιώς, ζητώντας να πληροφορηθεί τον τρόπο ενεργοποίησης των πάγιων εντολών και να λάβει κάθε σχετικό έγγραφο. Η τράπεζα απάντησε ότι ενεργεί αποκλειστικά ως διεκπεραιωτής πληρωμών μέσω του συστήματος ΔΙΑΣ και δεν διαθέτει τα πρωτογενή έγγραφα των εντολών, παραπέμποντάς τον στη ΖΕΝΙΘ.

Τα ευρήματα για τη ΖΕΝΙΘ

Η Αρχή διαπίστωσε ότι ήδη από τον Σεπτέμβριο του 2020, η ΖΕΝΙΘ γνώριζε πως οι δύο από τις τρεις πάγιες εντολές είχαν ενεργοποιηθεί κατά παράβαση της πραγματικής βούλησης του πελάτη, αφού η ίδια είχε αναγνωρίσει εγγράφως ότι ο συνεργάτης της «εκ παραδρομής» δεν προχώρησε στις απαραίτητες ενέργειες ώστε η πάγια εντολή να περιοριστεί μόνο στην παροχή που επιθυμούσε ο καταγγέλλων.

Παρά τη γνώση αυτή, η εταιρεία δεν διόρθωσε τα ανακριβή δεδομένα που τηρούσε, αλλά ζήτησε από τον ίδιο τον πελάτη να προχωρήσει σε διαδικασία ανάκλησης εντολών τις οποίες, σύμφωνα με τα πραγματικά περιστατικά που η ίδια αποδεχόταν, δεν είχε εγκύρως δώσει.

Η Αρχή έκρινε επίσης ότι η ΖΕΝΙΘ δεν ανταποκρίθηκε εμπρόθεσμα ούτε επαρκώς στο αίτημα πρόσβασης του καταγγέλλοντος. Η απάντηση δόθηκε πέντε μήνες μετά το αίτημα και δεν περιλάμβανε κρίσιμες πληροφορίες, όπως ότι δεν υπήρχε πλέον ούτε το μοναδικό υπογεγραμμένο έντυπο πάγιας εντολής, ούτε η ηχογραφημένη τηλεφωνική συνομιλία που επικαλείτο η εταιρεία.

Ιδιαίτερη βαρύτητα απέδωσε η Αρχή και στη σχέση της ΖΕΝΙΘ με τον εξωτερικό συνεργάτη που πραγματοποιούσε τις τηλεφωνικές πωλήσεις, αφού διαπίστωσε ότι ο εκτελών την επεξεργασία δεν ακολουθούσε τις συμβατικές οδηγίες της εταιρείας σχετικά με τη διαβίβαση και τη διατήρηση των ηχογραφημένων συνομιλιών, ενώ η ΖΕΝΙΘ δεν προέβη σε ουσιαστικό έλεγχο της συμμόρφωσής του. Αντίθετα μάλιστα, η καταγγελλόμενη εταιρεία τροποποίησε μεταγενέστερα τη μεταξύ τους σύμβαση, ώστε να αποτυπώνει την πρακτική που ήδη εφαρμοζόταν και ερχόταν σε σύγκρουση με τις ίδιες τις πολιτικές της.

Η κρίση για την Τράπεζα Πειραιώς

Ως προς την Τράπεζα Πειραιώς, η Αρχή δέχθηκε ότι, μολονότι αυτή δεν τηρεί τα πρωτογενή έγγραφα των εντολών άμεσης χρέωσης, ενεργεί ως αυτοτελής υπεύθυνος επεξεργασίας για τα δεδομένα που διατηρεί στο πλαίσιο της εκτέλεσης των πληρωμών.

Κατά συνέπεια, η Τράπεζα όφειλε να χορηγήσει στον καταγγέλλοντα κάθε πληροφορία που τηρούσε στα πληροφοριακά της συστήματα σχετικά με τις επίμαχες εντολές, αντί να περιοριστεί στην παραπομπή του στη ΖΕΝΙΘ. Για τον λόγο αυτό διαπιστώθηκε παραβίαση του δικαιώματος πρόσβασης.

Παράλληλα, η Αρχή έκρινε ότι, όταν ο πελάτης αμφισβήτησε την ακρίβεια των στοιχείων που είχαν διαβιβαστεί από τη ΖΕΝΙΘ, η τράπεζα όφειλε να διερευνήσει τον ισχυρισμό αυτό, αναζητώντας πρόσθετες πληροφορίες από τον οργανισμό και όχι απλώς να παραπέμψει τον πελάτη στην πηγή των δεδομένων, γεγονός που οδήγησε στην απεύθυνση επίπληξης για παραβίαση της αρχής της ακρίβειας.

Οι κυρώσεις

Η Αρχή επέβαλε στη ΖΕΝΙΘ πρόστιμο 25.000 ευρώ για παραβίαση της αρχής της ακρίβειας, 25.000 ευρώ για παραβίαση του δικαιώματος πρόσβασης και των σχετικών υποχρεώσεων του ΓΚΠΔ και 50.000 ευρώ για παράβαση των υποχρεώσεων που αφορούν την εποπτεία του εκτελούντος την επεξεργασία. Στην Τράπεζα Πειραιώς επιβλήθηκε πρόστιμο 10.000 ευρώ για παραβίαση του δικαιώματος πρόσβασης, ενώ για την παράβαση της αρχής της ακρίβειας τής απευθύνθηκε επίπληξη.Το πλήρες κείμενο της απόφασης είναι διαθέσιμο στον ιστότοπο της Αρχής