Προστασία των εφήβων από την έκθεση σε τυχερά παιχνίδια: Σύσταση της Εθνικής Επιτροπής Βιοηθικής & Τεχνοηθικής

Τη Σύστασή της με τίτλο «Για την προστασία των εφήβων από την έκθεση σε τυχερά παιχνίδια», με αντικείμενο την αυξανόμενη έκθεση ανηλίκων σε ψηφιακές εφαρμογές στοιχηματισμού και τις επιπτώσεις της στη δημόσια υγεία δημοσίευσε η Εθνική Επιτροπή Βιοηθικής & Τεχνοηθικής.

Στην εισαγωγή του κειμένου επισημαίνεται ότι η διεύρυνση της αγοράς τυχερών παιχνιδιών, ιδίως μέσω διαδικτυακών εφαρμογών, αποτελεί διεθνές φαινόμενο που συνδέεται με υψηλή κερδοφορία και αυξημένο επενδυτικό ενδιαφέρον. Παράλληλα, υπογραμμίζεται η ανάπτυξη παράνομων πλατφορμών, οι οποίες λειτουργούν χωρίς ουσιαστικούς ελέγχους και ενδέχεται να συνδέονται με οργανωμένες εγκληματικές πρακτικές. Η ευκολία πρόσβασης μέσω κινητών συσκευών και υπολογιστών επιτρέπει τη συμμετοχή σε στοιχηματικές δραστηριότητες από οποιοδήποτε σημείο, γεγονός που αφορά όχι μόνο ενήλικες αλλά και ανηλίκους, οι οποίοι εξοικειώνονται με παρόμοιες εμπειρίες μέσα από τα ψηφιακά παιχνίδια.

Η Επιτροπή επισημαίνει ότι οι έφηβοι αποτελούν την πλέον εξοικειωμένη με την ψηφιακή επικοινωνία ηλικιακή ομάδα, γεγονός που διευκολύνει την προσέλκυσή τους σε δραστηριότητες στοιχηματισμού. Η έντονη και συχνή διαφήμιση των σχετικών υπηρεσιών, ιδίως κατά τη διάρκεια αθλητικών εκπομπών, σε γήπεδα και μέσω χορηγιών, δημιουργεί συνειρμούς μεταξύ αθλητισμού και στοιχηματισμού και ενισχύει την εξοικείωση των νεότερων ηλικιών με τα τυχερά παιχνίδια.

Στο σκέλος της ηθικής διάστασης τονίζεται ότι, μολονότι η ελληνική νομοθεσία απαγορεύει την πρόσβαση ανηλίκων σε εφαρμογές τυχερών παιχνιδιών, η ύπαρξη τεχνολογικών τρόπων παράκαμψης των μηχανισμών ελέγχου καθιστά την απαγόρευση ανεπαρκή. Ιδιαίτερη έμφαση δίδεται στο φαινόμενο του εθισμού, το οποίο αντιμετωπίζεται ως πρόβλημα δημόσιας υγείας, με αναφορά σε στοιχεία που δείχνουν σημαντική αύξηση των περιστατικών σε νεαρές ηλικίες . Η πληροφόρηση και η διαφήμιση των σχετικών υπηρεσιών εκτιμάται ότι μπορούν να επηρεάσουν τη διαμόρφωση της βούλησης των εφήβων, οι οποίοι δεν διαθέτουν πλήρη ωριμότητα.

Η Επιτροπή υπογραμμίζει την ανάγκη εξισορρόπησης μεταξύ της οικονομικής ελευθερίας των παρόχων και της προστασίας της δημόσιας υγείας, επισημαίνοντας ότι η προώθηση υπηρεσιών που ενέχουν κινδύνους εθισμού δεν μπορεί να εξομοιώνεται με την προώθηση άλλων προϊόντων. Το κράτος καλείται να διασφαλίζει την προστασία των ευάλωτων ομάδων, χωρίς να υιοθετεί πατερναλιστική προσέγγιση, αλλά μέσω κατάλληλων ρυθμιστικών παρεμβάσεων.

Στο νομικό μέρος αναφέρεται ότι η ρύθμιση των τυχερών παιχνιδιών ανήκει κυρίως στα κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με παράλληλη αναφορά σε κατευθυντήριες οδηγίες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την προστασία των ανηλίκων. Επισημαίνεται ότι, σε επίπεδο συνταγματικών αρχών, η προστασία της δημόσιας υγείας και της παιδικής ηλικίας υπερισχύει της οικονομικής ελευθερίας όταν ανακύπτει ζήτημα κινδύνου εθισμού.

Η Σύσταση διατυπώνει τέλος προτάσεις για τη λήψη μέτρων, οι οποίες περιλαμβάνουν τη ρύθμιση της διαφήμισης σε ραδιοτηλεοπτικά μέσα και στο διαδίκτυο, την ενίσχυση της ενημέρωσης των εφήβων μέσω της εκπαίδευσης, καθώς και τη βελτίωση των μηχανισμών ταυτοποίησης των χρηστών με αξιοποίηση ψηφιακών εργαλείων. Επιπλέον, προτείνεται ο περιορισμός της χρήσης προπληρωμένων καρτών, που αποτελούν διαδεδομένο μέσο συναλλαγών για νεότερες ηλικίες.

Το πλήρες κείμενο της Σύστασης είναι διαθέσιμο εδώ.