Χρήση συστημάτων Τεχνητής Νοημοσύνης κατά την εκπαιδευτική διαδικασία (ΚΥΑ 55909/2026)

Νέο πλαίσιο για τη χρήση της Τεχνητής Νοημοσύνης στα σχολεία της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης θεσπίζει η Κοινή Υπουργική Απόφαση 55909/Δ6, που δημοσιεύθηκε στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως, καθορίζοντας τους όρους υπό τους οποίους εκπαιδευτικοί και μαθητές μπορούν να χρησιμοποιούν σχετικά συστήματα κατά την εκπαιδευτική διαδικασία.

Η ΚΥΑ ορίζει ότι η αξιοποίηση της ΤΝ έχει ως σκοπό την υποστήριξη της διδασκαλίας και την ενίσχυση της μαθησιακής διαδικασίας, με παράλληλη πρόβλεψη για προστασία προσωπικών δεδομένων, πρόληψη παραπληροφόρησης, αλγοριθμικών διακρίσεων και έκθεσης σε επιβλαβές περιεχόμενο. Το πλαίσιο εφαρμόζεται σε όλα τα δημόσια σχολεία δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης της χώρας, τόσο στη δια ζώσης όσο και στην εξ αποστάσεως εκπαιδευτική διαδικασία.

Η συμμετοχή στη χρήση τέτοιων εργαλείων προβλέπεται ως εθελοντική, υπό την προϋπόθεση προηγούμενης ενημέρωσης και εκπαίδευσης, ενώ η άρνηση συμμετοχής δεν μπορεί να επηρεάσει τη μαθητική ή υπηρεσιακή κατάσταση.

Στον πυρήνα της απόφασης βρίσκεται η πρόβλεψη ότι η Τεχνητή Νοημοσύνη λειτουργεί ως υποστηρικτικό εργαλείο και όχι ως υποκατάστατο του εκπαιδευτικού ή της προσωπικής προσπάθειας του μαθητή. Ρητά απαγορεύεται η πλήρως αυτοματοποιημένη αξιολόγηση μαθητών ή εκπαιδευτικών μέσω συστημάτων ΤΝ, καθώς και η δημιουργία ατομικών προφίλ μαθητών ή εκπαιδευτικών με βάση δεδομένα που προκύπτουν από τη χρήση αυτών των εργαλείων.

Ειδική πρόβλεψη υπάρχει για τη χρήση Παραγωγικής Τεχνητής Νοημοσύνης (Generative AI), με την απόφαση να επισημαίνει ότι ο μαθητής πρέπει να παραμένει ενεργός δημιουργός γνώσης και όχι απλός αποδέκτης έτοιμου περιεχομένου. Παράλληλα τίθενται αρχές διαφάνειας, ισότιμης πρόσβασης, λογοδοσίας, ανθρώπινης εποπτείας και προστασίας προσωπικών δεδομένων.

Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στις εξετάσεις και στις μαθητικές εργασίες. Η χρήση συστημάτων τεχνητής νοημοσύνης απαγορεύεται κατά τη διάρκεια γραπτών εξετάσεων, τεστ και διαγωνισμάτων, εκτός εάν ο εκπαιδευτικός προβλέψει ρητά ελεγχόμενη χρήση τους ως μέρος της διαδικασίας αξιολόγησης, με ίσους όρους για όλους τους μαθητές. Αντίστοιχα, στις εργασίες δεν επιτρέπεται η υποβολή παραδοτέων που έχουν δημιουργηθεί εξ ολοκλήρου ή σε σημαντικό βαθμό από τεχνητή νοημοσύνη, καθώς απαιτείται να αποτυπώνεται η προσωπική κατανόηση και προσπάθεια του μαθητή. Αν εκπαιδευτικός διαπιστώσει παράβαση, μπορεί να το συνυπολογίσει στην αξιολόγηση.

Η απόφαση περιλαμβάνει και ρητές απαγορεύσεις για συγκεκριμένες χρήσεις. Μεταξύ αυτών είναι η παραγωγή ή διάδοση deepfake περιεχομένου χωρίς ρητή συγκατάθεση, η δημιουργία ψευδών βιβλιογραφικών αναφορών ή δεδομένων, καθώς και η χωρίς άδεια ανάπτυξη ή μεταβολή συστημάτων τεχνητής νοημοσύνης.

Σε επίπεδο λειτουργίας, προβλέπεται ότι η πρόσβαση στις εφαρμογές θα γίνεται, όπου αυτό είναι τεχνικά εφικτό, μέσω του Πανελλήνιου Σχολικού Δικτύου, με μέτρα όπως περιορισμένη πρόσβαση, ανωνυμοποίηση όπου είναι δυνατό, ανθρώπινη εποπτεία και τακτική αξιολόγηση κινδύνων.

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται και στην προστασία προσωπικών δεδομένων. Ως υπεύθυνος επεξεργασίας ορίζεται το Υπουργείο Παιδείας, ενώ πριν από τη χρήση κάθε σχετικού συστήματος προβλέπεται εκτίμηση αντικτύπου για την προστασία δεδομένων (DPIA). Παράλληλα, απαγορεύεται η εισαγωγή στοιχείων όπως ονοματεπώνυμα, φωτογραφίες, βίντεο, φωνητικά δείγματα, στοιχεία επικοινωνίας, βαθμολογίες, δεδομένα υγείας ή πληροφορίες για ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες. Επιτρέπεται μόνο η χρήση μη ταυτοποιητικών ή ανωνυμοποιημένων δεδομένων.

Το νέο πλαίσιο προβλέπει ακόμη ότι κάθε σχολική μονάδα θα οργανώνει τουλάχιστον μία δράση ενημέρωσης ανά σχολικό έτος για μαθητές ή γονείς, καθώς και επιμόρφωση εκπαιδευτικών σε ζητήματα χρήσης τεχνητής νοημοσύνης, από τις βασικές αρχές λειτουργίας έως τους κινδύνους, τις αλγοριθμικές μεροληψίες και την προστασία ανηλίκων.