Βρετανία: Εξαετής αποκλεισμός από τη διοίκηση εταιρειών για την επικεφαλής εταιρείας που απέστειλε 2.5 εκατ. ανεπιθύμητα SMS για δάνεια

Η ESL Consultancy Services Ltd ήταν μια βρετανική εταιρεία που δραστηριοποιείτο στη διαμεσολάβηση για τη χορήγηση δανείων και στην προώθηση υποψήφιων δανειοληπτών σε χρηματοπιστωτικές επιχειρήσεις. Μέσω ιστοσελίδων που διαχειριζόταν, συνέλεγε στοιχεία υποψηφίων δανειοληπτών και τα προωθούσε σε συνεργαζόμενους δανειστές, λειτουργώντας ως πιστωτικός μεσίτης.

Κατά το χρονικό διάστημα 2022-2023, η εταιρεία πραγματοποίησε εκστρατεία μαζικής αποστολής προωθητικών SMS προς εκατομμύρια παραλήπτες χωρίς τη συγκατάθεσή τους. Σύμφωνα με τα στοιχεία που δημοσιοποίησαν οι βρετανικές αρχές, τα μηνύματα μπορούσαν να αποστέλλονται σε έως και 546.000 τηλεφωνικούς αριθμούς ημερησίως, ενώ η εταιρεία που είχε αναλάβει την αποστολή τους διακίνησε συνολικά περισσότερα από 2,5 εκατομμύρια SMS.

Τα μηνύματα διαφήμιζαν βραχυπρόθεσμα καταναλωτικά δάνεια υψηλού κόστους (paydayloans) και παρέπεμπαν σε ιστοσελίδες της ESL, μέσω των οποίων οι ενδιαφερόμενοι μπορούσαν να υποβάλουν αίτηση χρηματοδότησης. Σε αρκετές περιπτώσεις γινόταν λόγος για άμεση έγκριση δανείων ύψους έως 5.000 λιρών, ενώ σε ορισμένα μηνύματα αναφερόταν ακόμη και ενδεικτικό ετήσιο πραγματικό επιτόκιο άνω του 1.000%.

Σκοπός της εταιρείας ήταν η προσέλκυση υποψήφιων πελατών για δανειστές με τους οποίους συνεργαζόταν. Τα στοιχεία των ενδιαφερόμενων διαβιβάζονταν στη συνέχεια σε χρηματοπιστωτικούς οργανισμούς μέσω συστήματος αντιστοίχισης αιτήσεων με διαθέσιμους δανειστές.

Η πρακτική αυτή προκάλεσε έντονες αντιδράσεις. Συνολικά 37.961 καταγγελίες υποβλήθηκαν στην υπηρεσία «7726», τον μηχανισμό μέσω του οποίου οι πολίτες στο Ηνωμένο Βασίλειο μπορούν να αναφέρουν ανεπιθύμητα διαφημιστικά μηνύματα και τηλεπικοινωνιακό spam. Παράλληλα, άλλες 16 καταγγελίες υποβλήθηκαν απευθείας στον ICO, τη βρετανική αρχή προστασίας δεδομένων.

Η έρευνα του ICO αποκάλυψε ότι η εκστρατεία πραγματοποιείτο μέσω τρίτης εταιρείας, της Taipan Trading Ltd, η οποία χρησιμοποιούσε μη καταχωρισμένες κάρτες SIM για την αποστολή των μηνυμάτων, δυσχεραίνοντας την ταυτοποίηση του πραγματικού αποστολέα.

Στις 12 Δεκεμβρίου 2024 ο ICO επέβαλε στην ESL Consultancy Services Ltd διοικητικό πρόστιμο ύψους 200.000 λιρών για την παράνομη αποστολή διαφημιστικών SMS. Το πρόστιμο όμως δεν καταβλήθηκε ποτέ, καθώς η εταιρεία τέθηκε σε εκκαθάριση τον Μάιο του 2025.

Η υπόθεση, ωστόσο, δεν έκλεισε με την παύση λειτουργίας της εταιρείας. Μετά την εκκαθάριση της ESL Consultancy Services Ltd, η υπόθεση περιήλθε και στην αρμοδιότητα του βρετανικού Insolvency Service, της υπηρεσίας που είναι αρμόδια, μεταξύ άλλων, για τον έλεγχο της συμπεριφοράς των διοικούντων εταιρείες και την κίνηση διαδικασιών αποκλεισμού τους από τη διοίκηση επιχειρήσεων.

Σε ανακοίνωσή του στις 2 Ιουνίου 2026, το Insolvency Service γνωστοποίησε την επιβολή εξαετούς απαγόρευσης άσκησης καθηκόντων διοίκησης εταιρειών στη Leanne Richardson, η οποία βρισκόταν επικεφαλής της ESL Consultancy Services Ltd κατά το επίμαχο χρονικό διάστημα. Σύμφωνα με την βρετανική αρχή, η Richardson αποτέλεσε την κινητήρια δύναμη πίσω από την εκστρατεία μαζικής αποστολής ανεπιθύμητων διαφημιστικών SMS για δάνεια υψηλού κόστους, αφού τα επίμαχα μηνύματα αποστέλλονταν κατ’ εντολή της ίδιας και της εταιρείας της, ενώ για την απόκρυψη της προέλευσής τους χρησιμοποιούνταν μη καταχωρισμένες κάρτες SIM.

Κατά το Insolvency Service, καθοριστικής σημασίας δεν ήταν ποιος πραγματοποίησε τεχνικά την αποστολή των μηνυμάτων, αλλά ποιος βρισκόταν πίσω από τη σχεδίαση και υλοποίηση της σχετικής δραστηριότητας. Όπως επισημαίνεται στην ανακοίνωσή του, παρότι η Richardson και η εταιρεία της ενδέχεται να μην απέστειλαν οι ίδιες τα μηνύματα, δεν υπάρχει αμφιβολία ότι βρίσκονταν πίσω από τη συγκεκριμένη δραστηριότητα, ενώ μάλιστα τα παράνομα προωθητικά SMS δεν αποτελούν απλώς ενόχληση, αλλά μπορούν να προκαλέσουν σοβαρή ανησυχία και αναστάτωση, ιδίως σε οικονομικά ευάλωτα πρόσωπα.

Θετική υποδοχή στην απόφαση επιφύλαξε και ο ICO. Εκπρόσωπος της βρετανικής αρχής προστασίας δεδομένων δήλωσε ότι η Richardson ήταν επικεφαλής μιας εταιρείας που γνώριζε το ισχύον ρυθμιστικό πλαίσιο, αλλά επέλεξε συνειδητά να το παραβιάσει για οικονομικό όφελος. Υπογράμμισε επίσης ότι η μονάδα οικονομικών ερευνών του ICO συνεργάζεται στενά με το Insolvency Service, ώστε να λογοδοτούν όχι μόνο οι εταιρείες που παραβιάζουν τη νομοθεσία αλλά και τα φυσικά πρόσωπα που ασκούν τη διοίκησή τους. Κατά τον ICO, η επιβολή περιορισμών σε πρόσωπα που εμπλέκονται σε τέτοιες πρακτικές συμβάλλει στην αποτροπή της επανεμφάνισής τους μέσω νέων εταιρικών σχημάτων και στη συνέχιση της ίδιας παράνομης δραστηριότητας.

Η απαγόρευση θα παραμείνει σε ισχύ έως το 2032. Μέχρι τότε, η Richardson δεν θα μπορεί να συμμετέχει στη σύσταση ή τη διοίκηση εταιρειών ούτε να ασκεί επιρροή στη διαχείρισή τους χωρίς προηγούμενη άδεια δικαστηρίου.