Ολική εκμίσθωση Ε.Ι.Χ. με οδηγό στα νησιά: Αναστολή της υποχρέωσης προκράτησης 30 λεπτών από το ΣτΕ (Ε.Α. 182-184/2026)

Η Επιτροπή Αναστολών του Συμβουλίου της Επικρατείας ανέστειλε την εφαρμογή του ελάχιστου χρόνου προκράτησης και της ηλεκτρονικής ανάρτησης στο ψηφιακό μητρώο για τις συμβάσεις ολικής εκμίσθωσης Ε.Ι.Χ. αυτοκινήτων με οδηγό μέσω προκράτησης που εκτελούνται στα νησιά της χώρας (πλην της Κρήτης και της Εύβοιας), απορρίπτοντας, ωστόσο, το αίτημα αναστολής ως προς την ελάχιστη διάρκεια και το ελάχιστο μίσθωμα των συμβάσεων (Ε.Α. 182-184/2026)

Πιο αναλυτικά ανεστάλη, ως προς τους αιτούντες, οι οποίοι δραστηριοποιούνται στην εκμίσθωση Ε.Ι.Χ. αυτοκινήτων με οδηγό μέσω προκράτησης στα νησιά της Μυκόνου, της Σαντορίνης, της Πάρου, της Μήλου, της Νάξου, της Σκιάθου, της Ρόδου, της Κέρκυρας και της Λευκάδας, η εκτέλεση της υπ’ αρ. 74649/11.5.2026 υπουργικής απόφασης, ως προς τις διατάξεις των παραγράφων 2 και 3 του άρθρου 3 της απόφασης αυτής, καθ’ ο μέρος αναφέρονται αφενός στον χρόνο προκράτησης τριάντα λεπτών και αφετέρου στην υποχρέωση ανάρτησης των στοιχείων της σύμβασης στο ψηφιακό μητρώο του Υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών τουλάχιστον τριάντα λεπτά πριν από την έναρξη εκτέλεσής της.

Η Επιτροπή Αναστολών κατέληξε στην ως άνω κρίση, αφού έλαβε υπόψη της ότι:

α) υπό το κανονιστικό καθεστώς που ίσχυε πριν από την έκδοση της προσβαλλομένης, όπως αυτό είχε διαμορφωθεί μετά την ακύρωση, με τις 656/2024 και 625/2025 αποφάσεις του Δικαστηρίου, προγενέστερων ρυθμίσεων, με τις οποίες θεσπίστηκαν συγκεκριμένες απαιτήσεις ως προς τον χρόνο της προκράτησης (το πρώτον με έναρξη ισχύος τον Μάιο του 2023 και στη συνέχεια με έναρξη ισχύος τον Αύγουστο του 2024), ήταν δυνατή η ολική εκμίσθωση Ε.Ι.Χ. αυτοκινήτου με οδηγό για την εξυπηρέτηση των μεταφορικών αναγκών στα νησιά (πλην της Κρήτης και της Εύβοιας), χωρίς την απαίτηση να μεσολαβεί συγκεκριμένο χρονικό διάστημα μεταξύ της ανάρτησης των στοιχείων (και επομένως και της σύναψης) της σύμβασης και της έναρξης εκτέλεσης αυτής,

β) με την προσβαλλόμενη υπουργική απόφαση, με την οποία επιβάλλεται, πλέον, ελάχιστος χρόνος προκράτησης τριάντα λεπτών, μεταβλήθηκαν εκ νέου και, μάλιστα, μετά την έναρξη της τουριστικής περιόδου στα νησιά, οι όροι, στους οποίους απέβλεψαν οι αιτούντες για την άσκηση της επιχειρηματικής τους δραστηριότητας και στους οποίους στήριξαν τον επιχειρηματικό τους σχεδιασμό για την τρέχουσα τουριστική περίοδο.

γ) ως εκ του κατ’ εξοχήν τουριστικού χαρακτήρα των νησιών, στα οποία δραστηριοποιούνται, οι αιτούντες παρέχουν τις υπηρεσίες τους κατά κύριο λόγο σε τουρίστες, οι οποίοι, όπως έγινε δεκτό και με τις Ε.Α. 145/2024 και 156/2024, δεν συνηθίζουν, καταρχήν, να προγραμματίζουν εκ των προτέρων τις καθημερινές τους μετακινήσεις, αλλά αποβλέπουν στην άμεση, κατά το δυνατόν, εξυπηρέτησή τους.

Περαιτέρω, η Επιτροπή Αναστολών προσέδωσε ιδιαίτερη βαρύτητα στο γεγονός ότι με δύο προηγούμενες αποφάσεις της (Ε.Α. 145, 156/2024) έγινε δεκτό ότι συντρέχει περίπτωση χορήγησης αναστολής εκτέλεσης κανονιστικής πράξης, που επέβαλλε υποχρέωση προκράτησης διάρκειας τουλάχιστον εξήντα λεπτών για τις συμβάσεις ολικής εκμίσθωσης Ε.Ι.Χ. αυτοκινήτων με οδηγό στα νησιά της χώρας κατά την τουριστική περίοδο, λόγω δυσχερώς επανορθώσιμης βλάβης, για όσους αιτούντες απέδειξαν επαρκώς ότι υφίσταντο τέτοια βλάβη. Έκρινε δε ότι στο πλαίσιο της αίτησης αναστολής, η κρινόμενη περίπτωση –παρά τη μείωση, με την προσβαλλόμενη κανονιστική πράξη, του χρόνου προκράτησης στο ήμισυ– δεν διαφοροποιείται ουσιωδώς από την ήδη κριθείσα σε σχέση με τη βλάβη που πιθανολογείται ότι καταρχήν επέρχεται στους δραστηριοποιούμενους στην παροχή υπηρεσιών ολικής εκμίσθωσης Ε.Ι.Χ. αυτοκινήτων με οδηγό.

Περαιτέρω, η Επιτροπή Αναστολών δέχθηκε ότι η βλάβη των αιτούντων προκύπτει από την υποχρέωση περί ελάχιστου χρόνου προκράτησης διάρκειας τριάντα λεπτών που επιβάλλεται το πρώτον από τις προσβαλλόμενες ρυθμίσεις του άρθρου 3 παρ. 2 και 3 της υπουργικής απόφασης 74649/11.5.2026 και όχι ευθέως από τον νόμο.

Η Επιτροπή Αναστολών πιθανολόγησε ότι οι αιτούντες, οι οποίοι οργάνωσαν την επιχειρηματική τους δραστηριότητα στον συγκεκριμένο τομέα κατά την τρέχουσα τουριστική περίοδο στηριζόμενoι στην αντίληψη ότι δεν θα υφίστατο περιορισμός ως προς τον χρόνο προκράτησης (καθώς η προηγούμενη σχετική κανονιστική ρύθμιση είχε ακυρωθεί με την 625/2026 απόφαση του Δικαστηρίου, η οποία δημοσιεύθηκε στις 14 Απριλίου 2025), θα υποστούν, από την άμεση εκτέλεση των ως άνω προσβαλλόμενων κανονιστικών ρυθμίσεων, δυσχερώς επανορθώσιμη βλάβη. Άλλωστε, δεν πιθανολογήθηκε ότι από την αναστολή εκτέλεσης των προσβαλλόμενων κανονιστικών ρυθμίσεων θα επέλθει βλάβη στους ιδιοκτήτες ή οδηγούς ταξί, λαμβανομένης υπόψη και της υψηλής επισκεψιμότητας των νησιών κατά την τουριστική περίοδο.

Σύμφωνα με όσα δέχθηκε περαιτέρω η ΕΑ, δεν συντρέχει λόγος δημοσίου συμφέροντος που κωλύει τη χορήγηση της αιτούμενης αναστολής, δοθέντος ότι στο υφιστάμενο νομικό πλαίσιο προβλέπονται άλλοι όροι, που δύνανται καταρχήν, εφόσον εφαρμόζονται και ελέγχεται η εφαρμογή τους, να διασφαλίζουν τον επιδιωκόμενο με τις προσβαλλόμενες κανονιστικές ρυθμίσεις σκοπό, ότι δηλαδή διαφοροποιούνται οι συνθήκες άσκησης της δραστηριότητας της ολικής εκμίσθωσης Ε.Ι.Χ. αυτοκινήτων με οδηγό, από εκείνες, υπό τις οποίες πραγματοποιείται η μεταφορά επιβατών έναντι κομίστρου από τα ταξί. Τέτοιοι όροι είναι η ελάχιστη κατά χρόνο δέσμευση του οχήματος για την εκτέλεση της σύμβασης ολικής εκμίσθωσης Ε.Ι.Χ. αυτοκινήτου με οδηγό, το ελάχιστο μίσθωμα, η υποχρέωση καταχώρισης των στοιχείων της σύμβασης στο ψηφιακό μητρώο συμβάσεων του Υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών πριν από την εκτέλεση της διαδρομής, καθώς και η υποχρέωση προκράτησης (χωρίς ελάχιστο χρονικό όριο) και η συνακόλουθη πλήρης απαγόρευση δραστηριοποίησης στην οικεία αγορά χωρίς προκράτηση. Εξάλλου, σύμφωνα με την Επιτροπή Αναστολών, η προκράτηση αποδεικνύεται, σε περίπτωση ελέγχου, από την ηλεκτρονική καταχώριση των στοιχείων της σύμβασης στο ως άνω ψηφιακό μητρώο.

Περαιτέρω, απορρίφθηκε το αίτημα για αναστολή εκτέλεσης των προβλέψεων του άρθρου 2 της υ.α. 74649/11.5.2026 περί ελάχιστης διάρκειας και ελάχιστου μισθώματος των συμβάσεων ολικής εκμίσθωσης Ε.Ι.Χ. αυτοκινήτων με οδηγό, καθώς και περί υποχρέωσης ηλεκτρονικής γνωστοποίησης κατά το άρθρο 20 παρ. 2 του ν. 4530/2018 τυχόν λύσης των συμβάσεων αυτών σε χρόνο μικρότερο της προβλεπόμενης ελάχιστης διάρκειας. Και τούτο, διότι οι αιτούντες δεν απέδειξαν ότι υφίστανται κίνδυνο σοβαρής οικονομικής βλάβης από την εφαρμογή των ως άνω διατάξεων, δεν μπορεί δε να θεωρηθεί ότι είχαν εύλογη προσδοκία ότι κατά την τρέχουσα τουριστική περίοδο δεν θα ίσχυαν οι όροι αυτοί, οι οποίοι προβλέπονταν από την κείμενη νομοθεσία και πριν από την έκδοση της προσβαλλόμενης υπουργικής απόφασης.

Περίληψη των αποφάσεων είναι διαθέσιμη στο adjustice.gr.