Γερμανία: Τα όρια νομιμότητας στη χρήση έξυπνων γυαλιών σύμφωνα με την Αρχή της Σαξονίας

Τις νομικές προϋποθέσεις και τους περιορισμούς που διέπουν τη χρήση των smart glasses παρουσίασε η εποπτική αρχή της Σαξονίας, επισημαίνοντας ότι η καταγραφή εικόνας και ήχου μέσω των συγκεκριμένων συσκευών μπορεί να συνεπάγεται την εφαρμογή του Γενικού Κανονισμού Προστασίας Δεδομένων, αλλά και την ενεργοποίηση διατάξεων της ποινικής νομοθεσίας.

Τα έξυπνα γυαλιά, τα οποία εξωτερικά μοιάζουν με συμβατικά γυαλιά οράσεως ή ηλίου, διαθέτουν ενσωματωμένες κάμερες και μικρόφωνα, επιτρέποντας τη λήψη φωτογραφιών και την οπτικοακουστική καταγραφή. Σύμφωνα με τη γερμανική αρχή, όταν η κάμερα καταγράφει πρόσωπα, κτίρια ή οχήματα, πραγματοποιείται βιντεοεπιτήρηση, η οποία αξιολογείται από πλευράς προστασίας δεδομένων με τα ίδια κριτήρια που ισχύουν για τις σταθερές κάμερες.

Τα όρια της εξαίρεσης της οικιακής δραστηριότητας

Η αρχή διευκρινίζει ότι η χρήση έξυπνων γυαλιών για την καταγραφή οικογενειακών στιγμών ή διακοπών μπορεί να εμπίπτει στην εξαίρεση του άρθρου 2 παρ. 2 στοιχ. γ ́ ΓΚΠΔ, ακόμη και όταν το υλικό κοινοποιείται σε συγγενείς, φίλους και γνωστούς.

Αντίθετα όμως, όταν οι καταγραφές καθίστανται προσβάσιμες σε απροσδιόριστο αριθμό προσώπων, για παράδειγμα μέσω δημοσίευσής τους στο διαδίκτυο, ή ενδέχεται να προκαλέσουν δυσμενείς συνέπειες σε εικονιζόμενα πρόσωπα, η επεξεργασία παύει να θεωρείται αμιγώς προσωπική ή οικιακή.

Η συγκατάθεση και η υποχρέωση ενημέρωσης

Ιδιαίτερη έμφαση αποδίδεται στη χρήση των συσκευών σε δημόσιους ή δημόσια προσβάσιμους χώρους, όπως δρόμους, εστιατόρια, κολυμβητήρια και δημόσιες υπηρεσίες, καθώς και στην καταγραφή ιδιωτικών χώρων τρίτων. Κατά τη γερμανική αρχή, στις περιπτώσεις αυτές απαιτείται κατά κανόνα η συγκατάθεση των καταγραφόμενων προσώπων, σύμφωνα με το άρθρο 6 παρ. 1 στοιχ. α ́ ΓΚΠΔ.

Η απουσία αντίδρασης απέναντι στη φωτεινή ένδειξη καταγραφής της συσκευής δεν συνιστά συγκατάθεση, ανεξαρτήτως μάλιστα του κατά πόσον η συγκεκριμένη ένδειξη είναι αντιληπτή.

Περαιτέρω, η αρχή επισημαίνει ότι ο χρήστης υπέχει την υποχρέωση ενημέρωσης του άρθρου 13 ΓΚΠΔ, η εκπλήρωση της οποίας παρουσιάζει σημαντικές πρακτικές δυσχέρειες, καθώς η ύπαρξη φωτεινής ένδειξης δεν επαρκεί για την ικανοποίησή της.

Ειδικές χρήσεις και ποινικές συνέπειες

Για τη χρήση έξυπνων γυαλιών ως βοηθημάτων προσβασιμότητας από άτομα με προβλήματα όρασης ή ακοής, η αρχή αναγνωρίζει τη δυνατότητα θεμελίωσης της επεξεργασίας σε έννομο συμφέρον, κατόπιν στάθμισης κατά το άρθρο 6 παρ. 1 στοιχ. στ ́ ΓΚΠΔ, καταρχήν όμως μόνο όταν η κάμερα λειτουργεί σε πραγματικό χρόνο.

Τέλος, επισημαίνεται ότι η δημοσίευση εικόνων χωρίς συγκατάθεση, η μη εξουσιοδοτημένη καταγραφή συνομιλιών και η βιντεοσκόπηση σε χώρους αυξημένης ιδιωτικότητας, όπως τουαλέτες και αποδυτήρια, ενδέχεται να στοιχειοθετούν ποινικά αδικήματα σύμφωνα με τη γερμανική νομοθεσία, ενώ τα θιγόμενα πρόσωπα διαθέτουν και το δικαίωμα αστικής προστασίας.