DMA: Το Γενικό Δικαστήριο ακυρώνει την απόφαση που ορίζει τη Meta ως πυλωρό όσον αφορά το Marketplace

Με σημερινή απόφασή του το Γενικό Δικαστήριο ακυρώνει την απόφαση που ορίζει τη Meta ως πυλωρό όσον αφορά το Marketplace, ενώ, παράλληλα, διατηρεί τον ορισμό της Meta ως πυλωρού όσον αφορά την υπηρεσία διαπροσωπικών επικοινωνιών Messenger (υπόθεση T-1078/23 Meta Platforms κατά Επιτροπής).

Ιστορικό υπόθεσης

Η Meta Platforms, Inc. είναι αμερικανική εταιρεία τεχνολογίας που διαχειρίζεται τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης Facebook και Instagram, καθώς και άλλες ψηφιακές υπηρεσίες.

Με απόφαση της 5ης Σεπτεμβρίου 2023, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή όρισε τη Meta ως πυλωρό βάσει της πράξης για τις Ψηφιακές Αγορές (Digital Markets Act). Έκρινε ότι διάφορες υπηρεσίες που παρείχε η Meta αποτελούσαν διακριτές βασικές υπηρεσίες πλατφόρμας, ειδικότερα δε το Facebook ως ηλεκτρονικό μέσο κοινωνικής δικτύωσης, το Messenger ως υπηρεσία διαπροσωπικών επικοινωνιών και το Marketplace ως επιγραμμική υπηρεσία διαμεσολάβησης.

H Επιτροπή εκτίμησε ότι η Meta πληρούσε τα ποσοτικά όρια που προβλέπονται στην DMA και ότι με βάση το γεγονός αυτό μπορούσαν να συναχθούν τεκμήρια περί του ότι η Meta πληρούσε τις προϋποθέσεις για τον ορισμό της ως πυλωρού και περί του ότι οι προαναφερθείσες υπηρεσίες αποτελούσαν σημαντικές πύλες για να συνδέονται οι επαγγελματίες χρήστες με τελικούς χρήστες. Έκρινε, επίσης, ότι τα επιχειρήματα που προέβαλε η Meta δεν ήταν ικανά να κλονίσουν τα ως άνω τεκμήρια.

Η Meta άσκησε προσφυγή με αίτημα τη μερική ακύρωση της εν λόγω απόφασης, κατά το μέρος που χαρακτηρίζει το Messenger και το Marketplace ως σημαντικές πύλες κατά την έννοια της DMA.

Η απόφαση του Γενικού Δικαστηρίου

Με τη σημερινή του απόφαση, το Γενικό Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης ακυρώνει την απόφαση που ορίζει τη Meta ως πυλωρό όσον αφορά το Marketplace, διατηρώντας παράλληλα τον ορισμό της Meta ως πυλωρού όσον αφορά την υπηρεσία διαπροσωπικών επικοινωνιών Messenger.

Ως προς το Messenger, το Γενικό Δικαστήριο επιβεβαιώνει ότι αποτελεί υπηρεσία διαπροσωπικών επικοινωνιών ανεξαρτήτως αριθμών, η οποία είναι διακριτή από το μέσο κοινωνικής δικτύωσης Facebook. Επισημαίνει ότι το Messenger προσφέρεται μέσω αυτοτελών εφαρμογών, ότι μπορεί να χρησιμοποιηθεί ανεξάρτητα από το μέσο κοινωνικής δικτύωσης και ότι η Meta προωθεί ειδικά για την υπηρεσία αυτή εργαλεία τα οποία παρέχουν στις επιχειρήσεις τη δυνατότητα να αλληλεπιδρούν με τους χρήστες. Τα επιχειρήματα περί ενσωμάτωσης μεταξύ των υπηρεσιών δεν κλονίζουν το συμπέρασμα αυτό.

Το Γενικό Δικαστήριο αποφαίνεται επίσης ότι η Επιτροπή δεν υπέπεσε σε πλάνη εκτιμώντας ότι το Messenger αποτελεί, αυτοτελώς, σημαντική πύλη. Πράγματι, όταν η Επιτροπή υπολογίζει τους τελικούς χρήστες του Messenger προκειμένου να κρίνει εάν ο αριθμός τους πληροί το ποσοτικό όριο που προβλέπεται από την DMA, δεν πρέπει να λαμβάνει υπόψη μόνον τους χρήστες του Messenger που δεν είναι συγχρόνως χρήστες του Facebook. Επιπλέον, το Γενικό Δικαστήριο επισημαίνει ότι η Επιτροπή δεν ήταν υποχρεωμένη να κινήσει διαδικασία έρευνας της αγοράς προτού συμπεράνει ότι το Messenger αποτελεί σημαντική πύλη, δεδομένου ότι η Meta δεν προέβαλε επαρκώς τεκμηριωμένα επιχειρήματα τα οποία να κλονίζουν σαφώς τα προβλεπόμενα από την DMA τεκμήρια. Τέλος, το Γενικό Δικαστήριο κρίνει ότι το δικαίωμα άμυνας της Meta έγινε πλήρως σεβαστό.

Ως προς το Marketplace, καταρχάς, το Γενικό Δικαστήριο υπενθυμίζει ότι η νομιμότητα πράξης της Ένωσης πρέπει να εκτιμάται με γνώμονα τα πραγματικά και νομικά στοιχεία που υφίστανται κατά τον χρόνο έκδοσής της. Κρίνει ότι η Επιτροπή, κατά την εκτίμησή της όσον αφορά τον χαρακτηρισμό του Marketplace ως βασικής υπηρεσίας πλατφόρμας συνιστάμενης σε επιγραμμική υπηρεσία διαμεσολάβησης, υπέπεσε σε πλάνη περί το δίκαιο στο μέτρο που έκρινε ότι μπορούσε να βασιστεί μόνο σε δεδομένα που αφορούσαν τα τρία τελευταία έτη πριν από τον ορισμό πυλωρού, χωρίς να λάβει υπόψη τις τροποποιήσεις που επήλθαν κατά τα τέλη του Ιουλίου του 2023.

Εν συνεχεία, το Γενικό Δικαστήριο διαπιστώνει ότι η απόφαση δεν είναι επαρκώς αιτιολογημένη, δεδομένου ότι η Επιτροπή δεν παρέθεσε καμία συγκεκριμένη ανάλυση των τροποποιήσεων ούτε εξήγησε την επίδραση που αυτές άσκησαν στο συμπέρασμά της ότι το Marketplace παρείχε στους επαγγελματίες χρήστες τη δυνατότητα να προσφέρουν προϊόντα ή υπηρεσίες σε καταναλωτές, προϋπόθεση απαραίτητη για τον χαρακτηρισμό μιας υπηρεσίας ως επιγραμμικής υπηρεσίας διαμεσολάβησης. Τα στοιχεία που παρατίθενται συναφώς στην απόφαση της Επιτροπής είναι, ιδίως, υποθετικά και ελλιπή. Υπό τις συνθήκες αυτές, το Γενικό Δικαστήριο καταλήγει στο συμπέρασμα ότι η απόφαση δεν πληροί τις απαιτήσεις αιτιολόγησης όσον αφορά το Marketplace, καθόσον δεν παρέχει τη δυνατότητα ούτε στη Meta να κατανοήσει τους λόγους για τον χαρακτηρισμό του Marketplace ως βασικής υπηρεσίας πλατφόρμας συνιστάμενης σε επιγραμμική υπηρεσία διαμεσολάβησης ούτε στον δικαστή της Ένωσης να ασκήσει τον έλεγχό του.

Κατά συνέπεια, η απόφαση ακυρώνεται κατά το μέρος που ορίζει τη Meta ως πυλωρό όσον αφορά το Marketplace.

Το πλήρες κείμενο της απόφασης είναι διαθέσιμο στο curia.europa.eu.